حقوق و مزایای کارگر

حقوق و مزایای کارگر

حقوق و مزایای کارگران در قانون کار با عنوان حق السعی کارگران عنوان شده است و طبق ماده ۳۴ قانون کار شامل مزد یا حقوق، کمک عائله مندی، هزینه های مسکن، خوار و بار، ایاب و ذهاب و … میشود. مطابق قانون کار، قانونگذار حقوق و مزایا زیادی برای کارگر پیش بینی نموده است ولیکن متاسفانه عدم اطلاع کارگر از مزایای قانون کار باعث تضییع حقوق این قشر زحمت کش می شود. خوشبختانه قانون کار در جهت دفاع از حقوق کارگر به تصویب رسیده و مراجع حل اختلاف نیز در تفسیر قانون سعی در تفسیر به نفع کارگر دارند تا جایی که آرا دیوان عدالت اداری در اکثر قریب به اتفاق موارد به نفع کارگران صادر می شود. در مقاله حاضر با بیان و تشریح این حقوق و مزایا سعی در آشنا نمودن شما با حق و حقوق کارگر خواهیم داشت. همچنین لازم به ذکر است در مقالات مختلف نحوه مطالبه هر کدام از این مزایای قانونی را به تفصیل توضیح داده شده اند.

حق السعی چه مزایایی را شامل میشود؟

اصل براین است که هرفردی که اقدام به انجام عملی مینماید، قصد مطالبه اجرت داشته است. فلذا کارگرانی هم که اقدام به انجام کاری می‌نمایند، درحقیقت جهت دریافت حقوق و مزایای کارگری به این امر مبادرت می ورزند.البته قانونگذار حقوق و مزد را زیر مجموعه ای از دریافتی های کارگر بیان کرده است .البته به جز این مورد، دریافتی های دیگری را نیز برای کارگر در نظر گرفته است

قانون گذار، عبات حق السعی را برای دریافتی های کارگر به کار برده است قانون گذار در ماده ۳۴ قانون کار چنین بیان نموده است:
” کلیه دریافت های قانونی که کارگر به اعتبار قرارداد کار اعم از مزد یا حقوق ، کمک عائله مندی ، هزینه های مسکن، خوار و بار، ایاب و ذهاب، مزایای غیر نقدی، پاداش افزایش تولید، سود سالانه و نظایر آن ها دریافت می نماید را حق السعی می نامند”

عبارت کلیه دریافتی های قانونی در ماده، شامل موارد احصا شده ای است که درقانون به عنوان حق وحقوق برای کارگران لحاظ شده است. جمع این موارد را حق السعی می‌نامند که به ازای زحمتی است که کارگر برای کارمورد نظر انجام داده است.

کارگری مستحق، حقوق و مزایاست که قرارداد کاری با او منعقد شده باشد.گاهی ممکن است کارگری با میل خویش و بدون اطلاع کارفرما به امری مبادرت نماید. چنانچه انجام آن امر از وی خواسته نشده باشد، چنین کارگری نمی تواند مطالبه حقوق و مزایا نماید. درواقع کارگری مجاز به درخواست مزد است که  دارای قرارداد کار بوده وبرطبق آن برای وی حقوق درنظرگرفته شده باشد. حقوق  مشخص شده طبق قرارداد کارمی تواند بسته به مورد قرارداد، ماهانه، روزانه و… پرداخت شود.

مزد (حقوق پایه)

مهم ترین بخش حق السعی کارگر، مزد اوست که عبارت است از وجوه نقدی یا غیر نقدی و یا مجموع آنها که در مقابل کار به کارگر پرداخته می شود. مطابق قانون کار، کارگری که به اندازه مقرر در قانون (۴۴ ساعت) در کارگاه مشغول به کار است مستحق دریافت حداقل حقوقی است که اصطلاحا به آن حقوق وزارت کار می گویند. به عبارت روشن تر قانونگذار هر ساله با حضور نماینده وزارت کار و نمایندگان کارگران و کارفرمایان با تعیین حداقل مبلغی، کارفرماها را مکلف به پرداخت حقوق براساس آن می نمایند. همانطورکه مشخص است کارفرما حتی با موافقت خود کارگر نیز نمی تواند حقوقی کمتر از حداقل مقرر در حقوق کار به کارگر پرداخت نماید.

کمک عائله مندی کارگر

کمک عائله مندی از مزایایی است که قانون کار جز حقوق و مزایای کارگر لحاظ کرده است.کمک عائله مندی مبلغی است که ازسوی کارفرما، درهنگام پرداخت مزد یا حقوق به کارگر، مازاد بر مزد او پرداخت می شود. هدف از کمک عائله مندی، مساعدت به خانواده کارگر است که متناسب با تعداد فرزندان و سن آن ها لحاظ می گردد.

کمک عائله مندی کارگر

کمک عائله مندی کارگر

عائله مند به چه کسی گفته میشود؟

عائله مند به کارگری گفته میشود که دارای فرزند باشد. حق عائله مندی کارگر هم مبلغی است که ازسوی کارفرما جدای ازحقوق ومزد جهت مساعدت ،به خانواده کارگر به آنها داده میشود.

حق عائله مندی تا چند فرزند را شامل میشود؟

مبلغ مزبور با توجه به تعداد و سن فرزندان قابل پرداخت میباشد. ماده ۸۶ و ۸۷ قانون تامین اجتماعی به بحث حقوق عائله مندی کارگر پرداخته است. ماده مزبور عنوان کرده است که کمک عائله مندی منحصرا تا دو فرزند فرد بیمه شده به او پرداخت میشود. البته با تصویب ماده واحده قانون اصلاح قوانین تنظیم جمعیت و خانواده مصوب ۲۰ خرداد ۱۳۹۲ مجلس شورای اسلامی، محدودیت تعداد فرزندان برای اخذ حق عائله برداشته شد .فلذا در حال حاضر حق عائله مندی به همه فرزندان تعلق میگیرد.

حق عائله مندی

حق عائله مندی

بیمه شده جهت اعطا حق عائله مندی کارگرچه شرایطی را باید دارا باشد؟

لازم است که بیمه شده واجد شرایطی باشد که درصورت عدم احراز این شرایط از چنین حقی محروم میگردد.

  1. کارگر بیمه شده ،باید سابقه پرداخت حق بیمه هفتصد و بیست روز کاری را داشته باشد.
  2. سن فرزندان کارگر باید زیر ۱۸ سال تمام باشد و به فرزندان بالای ۱۸ سال تنها در دو صورت حق عائله مندی تعلق میگیرد.
  • چنانچه فرزندان درحین تحصیل باشند.
  • در صورتی که بر اثر بیماری یا نقض عضو طبق نظر کمیسیون پزشکی موضوع ماده ۹۱ قانون تامین اجتماعی توانایی کارکردن نداشته باشد.

بدیهی است حق عائله مندی زمانی به کارگر تعلق می گیرد که شرایط فوق را داشته باشد .در حقیقت صرف مزدوج شدن دلیل بر استفاده از حق عائله مندی نیست. البته خود ازدواج هم شامل کمک هزینه های ازدواج می باشد، اما تا زمانی که فرزندی متولد نشود حق عائله مندی به کارگر تعلق نمیگیرد.

نکته جالبی که بسیاری از افراد نمی دانند بسیاری ازافراد تصور می کنند که حق اولاد و حق عائله مندی یکی است، درحالی که چنین نیست. جهت روشن شدن این موضوع لازم به ذکر است که حق اولاد و حق عائله مندی، درشرکتهای خصوصی ‌یکی میباشد. اما درشرکتها و سازمان های دولتی به دلیل هماهنگی که در نظام  پرداخت آنها وجود دارد حق عائله مندی ازحق اولاد جداست.

حق عائله مندی به چه صورت محاسبه میگردد؟

جهت محاسبه حق عائله مندی یک فرمول ساده وجود دارد و هر فردی می تواند آنرا محاسبه نماید بدین صورت که اگر کارگر بیمه شده، دارای یک فرزند باشد عدد۱ضرب درحداقل دستمزد روزانه کارگر و ضرب درعدد ۳ می شود. اگر کارگر بیمه شده دارای ۲ فرزند باشد عدد ۲ ضرب در حداقل حقوق روزانه کارگر ضرب در عدد ۳ محاسبه میگردد و به همین صورت برای سایر فرزندان محاسبه میگردد.

چنانچه، زن و شوهری هردو شرایط استفاده از حق عائله مندی راداشته باشند حق مزبور به هر دوی آنها تعلق میگیرد و هر دو میتوانند حق عائله مندی خود را دریافت نمایند.

حل اختلاف بین کارگر و کارفرما در حق عائله مندی

حق عائله مندی، مبلغی است که برعهده کارفرما است. چنانچه کارگر واجد شرایط باشد کارفرما موظف به پرداخت این مبلغ در کنار حقوق پایه وی میباشد. حال ممکن است کارفرما از پرداخت امتناع نماید و یا اینکه ادعا کند که کارگر واجد شرایط نیست. در این صورت کارگر میتواند پیرو ادعای خویش شکایت مطرح نماید. به اختلاف بین کارگر وکارفرما در مورد حق عائله مندی، در مراجع حل اختلاف اداره کار رسیدگی میشود.

حق مسکن

از دیگر دریافتی های کارگران هزینه های مسکن است .این مورد برای کلیه کارگران مشمول قانون کار ،دارای هیچ استثنایی نیست و حتی به دارا بودن یا نبودن مسکن ازسوی آنها، ارتباط پیدا نمی کند. این مورد برای همه کارگران به نحو یکسان اعمال می شود. بنابراین با توجه به کلیت مصوبه هیات وزیران راجع به برقراری کمک هزینه مسکن، برخورداری از خانه سازمانی مجوزی برای عدم پرداخت کمک هزینه مسکن به کارگران نخواهد بود، اعم از این که از کارگر  برای استفاده از خانه سازمانی شرکت مال الاجاره دریافت شود یا نشود.

حق خوار و بار کارگر

حق خواروبار ،توزیع بسته های حمایتی غذایی به کارگران به جهت جلوگیری از فشارهای روزمره زندگی است .این مورد میتواند گزینه مناسبی برای کمک به معیشت خانواده ها باشد. البته در حال حاضر این حق به صورت مبلغی است که به حقوق کاگران افزوده میگردد و هر سال مبلغی به آن افزوده میشود.

ایاب و ذهاب کارگر

قانون گذاردر ماده ۱۵۲ قانون کار در باب ایاب و ذهاب کارگران چنین بیان نموده است:

“در صورت دوری کارگاه و کافی نبودن وسیله نقلیه عمومی ، صاحب کار باید برای رفت و برگشت کارکنان خود وسیله ی نقلیه مناسب در اختیار آنان قرار دهد.”

ماده مزبور،در اختیار قراردادن وسیله مناسب را وظیفه کارفرما دانسته است فلذا کارفرما بایستی آن را رعایت نماید.از این رو،امکان پرداخت وجه نقد به کارگر با وجود این ماده وجود ندارد .اما به طور معمول و در مواردی کارگاه فاقد وسیله ایاب و ذهاب اختصاصی برای کارگران است، پرداخت کمک هزینه ایاب و ذهاب به کارگر به صورت وجه نقد، بر اساس قرارداد کار یا عرف رایج در کارگاه صورت می پذیرد.

بحث پایانی

نکته قابل توجه در این است که قانون گذار در اکثر مواقع از حق کارگر به طرق مختلف دفاع نموده است. قانونگذار تمام سعی و اهتمام خود را بر این قرارداده  است تا حقی از وی ضایع نگردد. اما متاسفانه اکثر کارگران به دلیل عدم آگاهی از حقوق و مزایای کارگری به سادگی از آن می گذرند. فلذا توصیه می شود، درصورتی که برای به دست آوردن حق و حقوق خود اقدام می نمایید، حتما اطلاعات لازم را دراین زمینه کسب نمایید. از این رو بهتراست با کارشناسان و وکلای صاحب تجربه در این زمینه مشورت کنید.

 

 

 

“سوالات متداول”

 

“چه حقوق و مزایای برای کارگر در قانون پیش بینی شده است؟”

 

مواردی از جمله مزد ثابت، حق عائله مندی، هزینه ایاب و ذهاب ، هزینه مسکن، هزینه خواروبار ، عیدی ، حق سنوات یا پاداش پایان کار و… از جمله مزایای قانونی است.

 

“پرداخت حق مسکن و عائله مندی اختیاری است یا اجباری؟”

 

پرداخت حق مسکن اجباری است و پرداخت حق عائله مندی نیز در صورت وجود شرایط مقرر اجباری می باشد.

 

“حقوق اداره کار در سال ۱۴۰۲ چقدر است؟”

حداقل پایه حقوق ۱۴۰۲ وزارت کار برای کارگران، رقم ۵۳,۰۸۲,۸۴۰ ریال و مجموعه دریافتی افراد مجرد (بدون سابقه کار) رقم ۷۳,۰۸۲,۸۴۰ می باشد

 

“چگونه با وکلای دادپویان حامی در ارتباط باشیم؟”

شما می‌توانید از طریق شبکه‌های اجتماعی نظیر واتساپ و یا تلگرام با وکلای دفتر حقوقی دادپویان حامی در ارتباط باشید. همچنین می‌توانید از طریق فرم مربوطه درخواست مشاوره رایگان خود را ثبت کنید.

 

آیا این نوشته برایتان مفید بود؟

‫66 نظر

  • درزی

    ۴ سال هست که در یک شرکت خصوصی کار می‌کنم. البته لازم به ذکره که در هر سال ۲ یا ۳ ماه رو به دلیل نیاز نداشتن نیرو نمی‌رم. و در طول این ۴ سال نه به من سنوات، حق مسکن، عیدی و. . تعلق نگرفته. فقط ۲۳ روز در ماه بیمه رد شده و حقوق روزانه که می‌دادن. الان که من بیکار شدم می‌تونم از شرکت شکایت کنم؟

    تیر ۶, ۱۴۰۲ در ۱۵:۵۴
    • دادپویان حامی

      شما می‌توانید دادخواست خود را به اداره کار تقدیم نمایید تا در هیأت‌های مستقر در آنجا بررسی گردد.

      تیر ۱۰, ۱۴۰۲ در ۰۹:۵۴
  • مهدوی

    اگر کارفرما شرکتی دولتی باشد و حقوق معوقه داشته باشیم باید به دیوان عدالت اداری شکایت کرد یا اداره کار؟

    تیر ۶, ۱۴۰۲ در ۱۵:۵۲
    • دادپویان حامی

      ابتدا از طریق اداره کار پیگیری نمایید سپس در صورت عدم احقاق حق از اداره کار در دیوان عدالت اداری پیگیری نمایید.

      تیر ۱۰, ۱۴۰۲ در ۰۹:۵۶
  • علامی

    من ۲۰ سال سابقه بیمه دارم از شرکت والان اومدم بیرون بعد در پرده سرای مشغول کار شدم که جواز کسب داره میتونه مرا بیمه کنه؟

    تیر ۶, ۱۴۰۲ در ۱۵:۱۸
    • دادپویان حامی

      طبق قانون کار حقوق شما پرداخت شود ومتعاقب هم بیمه رد گردد.

      تیر ۱۰, ۱۴۰۲ در ۱۱:۰۰
  • میثم رمضانیان

    سلام
    وقت بخیر
    میخواستم بدونم حقوق ما به عنوان سراستاد کار نیروی پیمانکاری اداره برق چجوری محاسبه میشه
    من ۲۰سال سابقه دارم با پیمانکارهای مختلفی کارکردم الان میخوام به یه پیمانکارجدید قراردادببندم
    سابقه کارم هرسال چجوری حساب کنم آیا سابقه کاربراساس بیمه هست مثلا من ۲۰سال کارکردم ولی ۱۴سال بیمه دارم اینو چجوری حساب کنم ممنون میشم راهنمایی بفرمایین وپول حق بیمه رومن باید بدم یا کارفرما

    اردیبهشت ۹, ۱۴۰۲ در ۱۸:۳۴
    • دادپویان حامی

      با سلام برای محاسبه میزان حقوق به کارشناس اداره کار مراجعه نمایید .حق بیمه بایستی توسط کارفرما صورت گیرد

      اردیبهشت ۱۱, ۱۴۰۲ در ۱۱:۴۶
  • عباس نیکویی

    سلام.من در یک نانوایی به مدت ۶ماه کار کردم و متوجه شدم که ۴ماه رو برام رد کرده.حقوق مشخصی هم نمیداد.حتی عیدی هم بهم نداد.بعد از این وقتی فهمید شکایت کردم.بهم گفت سفته۵۰میلیونی بزار قبول نکردم.چندروز بعد گفت معتادی.تو این ماه هم باید بریم اداره کار .آیا میتونم حق وحقوقم دریافت کنم .در ضمن هر ماه از حقوق من کسر میکرد برای بیمه.باتشکر.

    فروردین ۳۱, ۱۴۰۲ در ۱۵:۳۲
    • دادپویان حامی

      با سلام بله شما در دریافت مطالباتتان مستحقید

      اردیبهشت ۱۱, ۱۴۰۲ در ۱۱:۴۵
  • طاهری

    سلام . من در امور مالی یک شرکت کار میکردم .به دلیل کمبود نیرو از من خواسته شد جمعداری اموال شرکت را بعهده بگیرم بدون آنکه در قراردادم ذکر شود و یا حکمی برای من زده شود. حالا که من از شهریور ماه امسال بازنشسته شدم . با عنوان این که باید اموال را تحویل بدهی سنواتم را پرداخت نمکنند . لطفا راهنمایی بفرمایید چه کار کنم؟

    اسفند ۲۳, ۱۴۰۱ در ۰۰:۱۸
    • دادپویان حامی

      با سلام در اداره کار حق سنوات خود را مطالبه نماببد

      اردیبهشت ۱۱, ۱۴۰۲ در ۱۱:۴۵
  • روح الله ستوده

    سلام من در یک عمده فروشی مواد غذایی کار می‌کردم به مدت ۴ سال هیچگونه قرارداد بیمه هم ندارم الان کارفرما منو انداخته بیرون میگه میخوام مغازه رو اجاره بدم من باید چیکارکنم توروخدا راهنماییم کنید

    اسفند ۶, ۱۴۰۱ در ۱۸:۰۹
    • دادپویان حامی

      با سلام دراداره کار شکایت مطرح نموده و با اثبات رابطه کارگر کارفرمایی حق بیمه و مزایای خود را دریافت کنید

      اسفند ۲۱, ۱۴۰۱ در ۱۵:۲۱
  • حسین

    سلام وقت بخیر
    من الا در شرکتی مشغول به کار هستم . مشکلی که هست تایم کاری (زمان کاری)
    میخوام بدون طبق قانون کار اگر تایم کاری ۸ ساعته باشه تایم استراحت با این ۸ ساعت هست یا جدا هست؟
    مثلا:شروع به کار۰۷:۰۰پایان کار ۱۵:۰۰ یا ۱۶:۰۰
    چون شرکت میگه شما باید ۸ ساعت تمام کار کنید و تایم استراحت هم باید تایم کاری نیست
    ########
    سوال بعدی که دارم در مورد تعطیل کاری یا (جمعه کاری) این چطور حساب میشه ؟اون تایمی ک وارد شرکت میشی اضافه کاره یا تایم استراحت هم ازش کم میشه ؟
    با تشکر

    اسفند ۵, ۱۴۰۱ در ۰۸:۱۱
    • دادپویان حامی

      با سلام ساعت کاری روزانه هشت ساعت بوده و تایم استراحت جدا از این هشت ساعت است در خصوص سوال دوم نیز کل هر ساعت فعالیت با ضریب یک ونیم محاسبه میشود

      اسفند ۲۱, ۱۴۰۱ در ۱۵:۳۵
  • علی

    سلام بنده چن سال در یک شرکت تراشکار کار کردم
    الان ۱۰ ماه موندم بنا بخاطر انجام کار سنگین ۱۰ ماهم که پر شد اومدم بیرون توافقی چون عمل واریکوسل انجام دادم و دیگ کار کردن برام سخت بود
    ایا میتونم غرامت صدمه ای ک دیدم رو بگیرم؟
    چقدره غرامت اسیب دیدگیم؟
    و اینکه حقوقم حقوقم۷ میلیون بود
    الان برحسب ۱۰ماه کارکردم عیدی من دوتا ۷تومن حساب میشه یا دوتا ۴/۱۷۹/۰۰۰ طبق وزارت کار؟؟؟

    بهمن ۱۹, ۱۴۰۱ در ۲۲:۲۲
    • دادپویان حامی

      با سلام در صورتی که مشکلجسمانی شما ناشی از کار و شرایط کاری باشد می توانید مطالبه خسارت نمایید که طبق نظر پزشک تعیین می شود.مبلغ عیدی نیز حداقل دو برابر حقوق دریافتی یعنی هفت تومن خواهد بود.

      اردیبهشت ۱۱, ۱۴۰۲ در ۱۱:۴۵

    دیدگاهتان را بنویسید

    نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

    سه × چهار =