تخریب املاک و مطالبه ضرر و زیان ناشی از آن

تخریب یکی از جرایم علیه اموال است که موضوع آن میتواند هم اموال منقول مثل ماشین باشد و هم اموال غیر منقول مثل تخریب املاک .در نتیجه وقوع این جرم، مرتکب ، به مجازات قانونی و پرداخت ضرر و زیان وارده در صورت مطالبه از سوی شاکی محکوم خواهد شد.

مطالبه ضرر و زیان ناشی از تخریب املاک

به طور کلی رسیدگی به دعوای مطالبه ضرر و زیان در صلاحیت ذاتی دادگاه‌های عمومی حقوقی ست و دادگاه‌های کیفری صلاحیت رسیدگی به چنین دعوایی را ندارند.

اما در مواردی که ضرر و زیان در نتیجه جرمی بوده، مثل ضرر و زیان ناشی از تخریب، دادگاه‌های کیفری نیز میتوانند به آن رسیدگی کنند.

بنابر مقررات قانون آیین دادرسی کیفری برای استفاده از این امکان، شاکی باید پیش از اعلام ختم دادرسی دادخواست مطالبه ضرر و زیان خود را که مطابق قانون آیین دادرسی مدنی تنظیم شده است تقدیم دادگاه نماید.

در این صورت دادگاه کیفری مکلف است ضمن صدور رای، درمورد دادخواست ضرر و زیان نیز تعییین تکلیف نماید. چنانچه به تشخیص دادگاه کیفری تصمیم‌گیری درمورد ضرر و زیان مستلزم تحقیقات بیشتر باشد میتواند پس از صدور رای کیفری به این موضوع رسیدگی نماید.

شخص متضرر از جرم تخریب همیشه میتواند برای مطالبه ضرر و زیان خود با تقدیم دادخواست به دادگاه حقوقی مراجعه کند. اما چنانچه این دعوا از ابتدا در دادگاه حقوقی مطرح شود قابل پیگیری در دادگاه کیفری نخواهد بود مگر آنکه خواهان از ابتدا آگاه نبوده که این امر واجد جنبه کیفری ست و پس از طرح دعوا در دادگاه حقوقی متوجه این موضوع شده است. در این صورت مدعی خصوصی میتواند با استرداد دعوی مطروحه در دادگاه حقوقی به دادگاه کیفری مراجعه کند.

بیشتر بخوانید :  دعوای الزام به اخذ صورت مجلس تفکیکی

اما اگر ادعای مطالبه ضرر و زیان ابتدا در دادگاه کیفری مطرح شود و صدور حکم کیفری با تاخیر مواجه شود، شاکی میتواند با استرداد دعوی و رجوع به دادگاه حقوقی به نتیجه مطلوب خود برسد. در این موارد هزینه دادرسی یکبار پرداخت میشود.

طرح شکایت کیفری تخریب

اولین گام در پیگیری عنوان اتهامی در مراجع کیفری ثبت شکواییه است. شما میتوانید شخصا یا توسط وکیل نسبت به ثبت شکواییه اقدام نمایید.برای این کار علاوه بر اطلاعات هویتی شاکی و مشتکی‌عنه، تعیین تاریخ و محل وقوع جرم، ادله ابرازی و نشانی شهود و مطلعین و … ضروری است.

لازم به یادآوری ست چنانچه شاکی قصد دارد ضرر و زیان وارده را نیز همزمان با شکایت کیفری مطالبه نماید باید این موضوع را در شکواییه قید کند. در غیر این صورت فقط تا پیش از اعلام ختم دادرسی میتواند با ارائه دادخواست مطابق با مقررات قانون آیین دادرسی مدنی ضرر و زیان خود را مطالبه کند.

پس از ثبت شکواییه مطابق قانون و پرداخت هزینه‌های لازم، اصولا شکواییه جهت انجام تحقیقات مقدماتی به دادسرای محل وقوع جرم ارجاع میشود. بازپرس یا دادیاری که پرونده تحت نظر وی قرار میگیرد میتواند هر تحقیقی را که برای کشف جرم، شناسایی مجرم و … لازم میداند از ضابطان قضایی محل وقوع جرم بخواهد و ضابطان مکلف به انجام دستورات در مهلت مقرر هستند.

پس از انجام تحقیقات‌ و بررسی‌های لازم درمورد شکایت مطروحه مقام قضایی ضمن دعوت از طرفین، دفاعیات و مستندات آنها را استماع میکند. البته عدم حضور یکی از طرفین یا هردوی آنان اصولا مانع رسیدگی نمیباشد.

پس از طی این مراحل، چنانچه اقدام دیگری در جهت کشف حقیقت ضروری نباشد؛ مقام قضایی پس از اخذ آخرین دفاع از متهم اقدام به صدور قرار نهایی مینماید.

در صورتی که به تشخیص مقام قضایی جرمی واقع نشده باشد یا آنکه جرم واقع شده قابل انتساب به متهم نباشد و یا به علت قانونی دیگری متهم قابل تعقیب نباشد، حسب مورد قرار منع یا موقوفی تعقیب صادر میشود. این قرار ظرف 10 روز پس از ابلاغ، از سوی شاکی قابل اعتراض است.

بیشتر بخوانید :  مطالبه ثمن معامله در چه صورتی امکان پذیر است؟

چنانچه با توجه به تحقیقات به عمل آمده و محتویات پرونده، نظر مقام قضایی بر وقوع جرم و قابلیت انتساب آن به متهم باشد قرار جلب به دادرسی صادر خواهد شد.

در صورتی که دادستان با این قرار موافق باشد ضمن صدور کیفرخواست، رسیدگی به موضوع را از دادگاه کیفری صالح مطالبه میکند.

بعداز ارجاع پرونده به یکی از شعب دادگاه صالح و تشکیل جلسه و رسیدگی به مستندات و دفاعیات طرفین و طی مراحل قانونی چنانچه نظر دادگاه بر بی‌گناهی متهم باشد با صدور حکم برائت این نظر را اعلام میکند. حکم برائت صادره ظرف 20 روز قابل تجدیدنظرخواهی از سوی شاکی میباشد.

اما چنانچه دادگاه پس از رسیدگی، متهم را مستحق مجازات بداند اقدام به صدور حکم محکومیت خواهد کرد که ظرف بیست روز از تاریخ ابلاغ قابل تجدیدنظرخواهی میباشد.

امکان ارتکاب جرم تخریب املاک مشاعی توسط شریک

مطابق رای صادره از شعبه 19 دیوان عالی کشور قانونگزار در ماده 677 قانون مجازات اسلامی تخریب مال غیر را مستحق مجازات دانسته که این امر ظهوری در اموال مشاع ندارد.

از آنجا که شرکای ملک مشاعی در جزء جزء مال مشاع شریک هستند، هیچ جزئی در این ملک یافت نمیشود که بتوان آن را مصداق مال غیر دانست. بنابراین ارتکاب جرم تخریب مال مشاع توسط شریک ممکن نیست و این موضوع به کلی فاقد جنبه کیفری بوده و باید از طریق مراجع صالحه حقوقی پیگیری شود.

نکاتی در رابطه با جرم تخریب

برای احراز وقوع جرم تخریب وجود قصد ضروری ست. چنانچه شخصی بدون عمد در رفتار باعث تخریب ملک غیر شود قابل مجازات نمیباشد.

درموردی که رای قطعی قابل اجرا ناظر بر قلع دیوار از طرف دادگاه صادر شده باشد ولی محکوم له پیش از اجرای رای توسط دادگاه اقدام به قلع دیوار کند، این عمل مصداق تخریب نبوده و قابل مجازات نمیباشد.

اگر تخریب به دستور شخصی و توسط کارگر انجام شود، دستور دهنده معاون جرم است.

بیشتر بخوانید :  معامله معارض چیست و ابطال معامله معارض از چه طریقی امکان پذیر است؟

چنانچه مستاجر بدون سوء نیت و با قصد استیفا منافع مرتکب عملی شود که اتفاقا منجر به تخریب مال مورد اجاره شود، عمل ارتکابی مشمول عنوان مجرمانه تخریب نمیباشد.

چنانچه در یک درگیری یکی از طرفین با پرتاب اشیاء قصد ایراد ضرب و جرح داشته باشد اما بر حسب اتفاق شیء پرتاب شده به یک مال قیمتی برخورد کرده و آن را از بین ببرد، پرتاب‌کننده تحت عنوان مجرمانه تخریب مال غیر قابل تعقیب نمیباشد هرچند ضامن ضرر و زیان وارده خواهد بود.

چنانچه کسی مالی را با این تصور که متعلق به خودش میباشد از بین ببرد اما بعدا متوجه شود مال دیگری بوده، عمل ارتکابی مشمول عنوان مجرمانه تخریب نخواهد بود.

اگر شخصی بدون اجازه مالک اقدام به احداث بنا در ملک غیر نماید و مالک آن بنا را تخریب کند، عمل ارتکابی تخریب محسوب شده و قابل تعقیب میباشد.

دپارتمان ملکی موسسه حقوقی بین‌المللی حامی آماده ارائه خدمات حقوقی در مورد جرم تخریب املاک میباشد.

 

به این مقاله چه امتیازی می دهید؟
(رای: امتیاز: )

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

این فیلد را پر کنید
این فیلد را پر کنید
لطفاً یک نشانی ایمیل معتبر بنویسید.
برای ادامه، شما باید با قوانین موافقت کنید

فهرست