شب کاری در قانون کار

شب کاری همان طور که از نامش پیداست کاری است که در شب انجام می گیرد.البته این بدان معنا نیست که چنین کارهایی را نمی توان در روز انجام داد بلکه ماهیت برخی از کارها بدین شکل است که اقتضا می نماید در طول شبانه روز فعالیت در آن حیطه متوقف نشود.

چه مشاغلی در دسته بندی مشاغل شب کار قرار میگیرند؟

از جمله کارهای شبانه، می توان به بیمارستان ها، آتشنشانی ها و… اشاره کرد که حتما لازم است در شب هم افرادی در این مکان ها حضور داشته باشند تا در صورت بروز مشکل بتوانند جهت کمک اقدام نمایند.
گاهی هم دلایل اقتصادی می تواند دلیل شب کاری باشد همچون کارفرمایی که در کارگاه خود ماشین آلات گران قیمت دارد و قصد دارد نهایت استفاده و بهره برداری را داشته باشد. و از آنجایی که یک فرد به تنهایی نمی تواند هم شب هم روز را فعالیت نماید ،کار در چنین کارگاه هایی با دو شیفت کاری شبانه و روزانه انجام می پذیرد.
قانون گذار در ماده ۵۳ قانون کار زمان کاری ، کار در شب را مشخص نموده است و چنین مقرر داشته است :
“… کار شب ، کارهایی است که زمان انجام آن ها بین ۲۲ تا ۶ بامداد قرار دارد …”

شب کاری در قانون کار
شب کاری در قانون کار

آیا کارفرما میتواند کارگران شب کار را به اضافه کاری الزام نماید؟

امروزه اهمیت خواب در شب بر کسی پوشیده نیست و بدیهی است که افرادی که در شب استراحت کافی داشته باشند نسبت به افرادی که خواب شبانه ندارند از انرژی بالاتری برخوردار هستند.از این رو قانون گذار نیز تدبیری اندیشیده است و تحمل اضافه کار را بر کارگرانی که به شب کاری اشتغال دارند ممنوع کرده است.

قانون صراحتا در ماده 61 قانون کار عنوان کرده است که کارفرما حق ارجاع کار اضافی را به کارگران شب کار حتی در مواقع اضطراری را ندارد . البته گاهی ممکن است حوادث غیرمترقبه ای همچون سیل، طوفان، زلزله رخ دهد و کارفرما با ارجاع کار به کارگران با احتساب اضافه کاری در امر مزبور از کارگران استفاده نماید. اما حتی در چنین مواقعی هم ارجاع کار اضافی به کارگران شب کار ممنوع است و نمی توان شرایط اضطراری پیش آمده را توجیهی برای اضافه کاری کارگران شبانه قلمداد کرد.

در چه صورتی امکان استفاده از کارگران شب کار جهت اضافه کاری مجاز است؟

برخی از کارها هستند که بخشی از آن ها در روز و بخشی دیگر در شب انجام می شود . در این صورت ، این مشاغل کار شبانه صرف نیستند و کارگر اگر تمایل داشته باشد می تواند از اضافه کاری استفاده نماید. و ممنوعیتی بر وی در چنین مواردی نیست.

اما کارگران که مطلق کار آن ها از ۲۲ تا ۶ صبح است به طور کامل از ممنوعیت جهت اضافه کاری برخوردار هستند.

قانون گذار چه ضمانت اجرایی برای کارفرمایانی که کارگران شب کار را به اضافه کاری الزام مینماید در نظر گرفته است؟

قانون گذار ارجاع کار اضافه به کارگران شب کار را منع نموده است و در صورتی که کارفرمایی به کارگران شب کار، کارمازادی را ارجاع دهد متخلف محسوب می شود.

مجازات این عمل کارفرما:

  • در بار نخست جزای نقدی
  • در صورت تکرار به مجازات حبس از ۹۱ روز تا ۱۸۰ روز محکوم خواهد شد.

قانون گذار شرایط ویژه ای را برای کارگران شب کار در نظر گرفته است واضافه کاری را هم ازاین مشاغل حذف نموده است.فلذا اگر کارفرمایی بر چنین کارگرانی اضافه کاری محول نماید، متخلف محسوب می گردد و کارگر مجاز به شکایت از وی می باشد.

چنانچه در این باره با سوال و ابهامی رو به رو شده اید، گروه وکلای موسسه حقوقی بین المللی دادپویان حامی با بیش از ۱۰ سال سابقه فعالیت موفق در زمینه دعاوی کار و کارگر در کنار شما و برای احقاق حقوق شما با تمام توان و تجربه خود خواهد بود . جهت اخذ مشاوره با وکیل اداره کار با ما در تماس باشید

به این مقاله چه امتیازی می دهید؟
(رای: 1 امتیاز: 5)

8 پرسش و پاسخ. ارسال پرسش و پاسخ جدید

  • با سلام
    افرادی شب ابین22الی5کار میکنند بصورت همیشگی آیا صبح موظف به اصافه کاری هستند؟

    پاسخ
    • خیر قواعد آمره اداره کار در خصوص شب کاری و اضافه کاری میبایست رعایت شود

      پاسخ
      • سلام ..من نگهبان هستم کارم 12 به 12 است در شب حق استراحت نداریم
        یک هفته شب یک هفته صبح آیا ما حق اعتراض قانونی داریم که یا استراحت بهمون بدن یا ساعت ماریو کمتر کنن.

        پاسخ
  • سلام…من نگهبان هستم ،۱۲ ساعت شیفت کاری و ۲۴ ساعت استراحت(صبح کار،شب کار،استراحت) آیا در ۱۲ ساعت شیفت شب حق استراحت داریم با وجود اینکه برای ما لحاظ نشده است؟

    پاسخ
  • با سلام من شاغل در فرودگاه هستم شیفت کاری نرمال ما شامل ۱۲ ساعت روزکار و ۲۴ ساعت استراحت برای آن و ۱۲ ساعت شبکار و ۴۸ ساعت استراحت بعد از آن می باشد که البته اخیرا به ۱۲ ساعت کار و ۲۴ ساعت استراحت برای روزکار ۱۲ ساعت کار و ۲۴ ساعت استراحت برای شبکار تغییر داده شده با توجه به فشار کارفرما مبنی بر تغییر شیفت آیا این نوع شیفت قانونی است؟ و آیا اعتراض به شیفت ۱۲-۲۴ با توجه اینکه هر ماه بصورت خودکار ۴۸ ساعت اضافه کار بوجود می آید ممکن است؟ همچنین با توجه اینکه شغل ما عملا در فضای باز اطراف هواپیماها انجام می شود و در معرض سرما و گرما و آلودگی های صوتی و دود موتور هواپیما و ماشین آلات زمینی هستیم آیا شامل مشاغل سخت و زیان آور می باشیم؟

    پاسخ
    • دادپویان حامی
      فوریه 26, 2022 10:18 ق.ظ

      سلام بله تغییر شیفت بر فرض سوال غیر قانونی هست
      و البته شغل شما مشمول مشاغل سخت و زیان و آور نیست.

      پاسخ

پرسش و پاسختان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

این فیلد را پر کنید
این فیلد را پر کنید
لطفاً یک نشانی ایمیل معتبر بنویسید.
برای ادامه، شما باید با قوانین موافقت کنید

فهرست