ترک کار کارگر

ترک کار کارگر

 

ترک کار کارگر، بدین معناست که کارگر بدون رعایت تشریفات مربوط به استعفا از کار خارج شود و مقصود خارج شدن و از کار به طور کلی باشد (بند یک دستورالعمل ۱۷ روابط کار). ترک کار کارگر در قانون کار سابق به معنای استعفا به کار رفته بود اما در قانون کار فعلی (مصوب ۱۳۶۹) در این مورد حکمی وجود ندارد. از طرفی هم با عنوان غیبت نمی توان آن را مورد بررسی قرار داد چرا که با مفهوم غیبت تفاوت اساسی دارد. البته آثار حقوقی آن ها تفاوت چندانی ندارد. یعنی در نهایت سبب می شود که کارفرما بتواند از حق فسخ خود استفاده و مبادرت به اخراج کارگر نماید. البته این را هم نباید از نظر دور کرد که میزان غیبت کارگر باید به حدی باشد که کارفرما را مجاز به استفاده از حق اخراج خود نماید در غیر این صورت مجاز به این امر نمی باشد.

چنانچه کارگری قصد قطع همکاری با کارفرما را داشته باشد، باید چگونه اقدام نماید؟

اگر کارگری بخواهد با کارفرما قطع همکاری نماید می تواند با رعایت شرایط ترک کار این امر را انجام دهد و اگر تشریفات طی شود منعی بر کارگر نیست.

لازم است کارگر در ابتدا استعفای خود را به صورت کتبی به کارفرمای خویش اطلاع دهد. پس از اعلام کتبی ، کارگری که استعفا می دهد موظف است تا یک ماه به کار خود ادامه دهد.

چنانچه کارگر، بعد از طی ۱۵ روز از زمان استعفا از عمل خویش پشیمان شود می تواند جهت باز پس گیری استعفا اقدام نماید.
در این صورت استعفای وی لغو می شود و کارگر موظف می شود رونوشت استعفا و انصراف خود را به شورای اسلامی کارگاه و یا انجمن صنفی و یا نماینده کارگران تحویل دهد. چنانچه کارگر از استعفای خویش پشیمان نگردد موظف است به مدت ۳۰ روز به کار خود ادامه دهد تا کارفرما مهلت جایگزینی نیرو را داشته باشد.

البته گاها مشاهده می شود که کارفرما از همان روز استعفا موافقت خود را اعلام می کند و کارگر را برای یک ماه دیگر در خدمت نگه نمی دارد ولی اگر با استعفا موافقت نشود همانطور که بیان شد کارگر یک ماه باید از تاریخ تقدیم استعفای خود در محل کار حاضر شود و پس از گذشت این یک ماه نیاز به موافقت کارفرما نیست.

قانون گذار در ماده ۲۵ قانون کار  چنین مقرر داشته است:

“هرگاه قرارداد کار برای مدت موقت و یا برای انجام کار معین منعقد شده باشد، هیچ یک از طرفین به تنهایی حق فسخ آن را ندارد.”

با توجه به تصریح ماده چنین نتیجه ای حاصل می شود که در قرارداد کار برای مدت موقت و یا برای انجام کار معین حق فسخی برای کارگر لحاظ نشده است. فلذا اگر کارگری بدون توجه به این امر مبادرت به اعلام استعفا نماید چنین استعفایی مورد پذیرش قانون گذار نیست. در صورتی که از این امر خسارتی به کارفرما وارد شود کارگر ملزم به پرداخت خسارت بر اساس رای مراجع حل اختلاف کار می گردد.

ذکر این نکته حائز اهمیت است که بر خلاف تصور بسیاری از افراد درصورتیکه قرارداد کار با استعفای کارگر و با شرایط قانونی فسخ شود کارگری که استعفا داده است مستحق دریافت حق سنوات کارگر به ازای هر سال ، یک ماه آخرین حقوق می باشد.

آیا کارگری که قرارداد کار ندارد میتواند در هر زمان که بخواهد کار خویش را ترک نماید؟

پاسخ به سوال مزبور منفی است. در صورتی که ترک کار کارگر بدون قرارداد بدون هیچ عذر موجهی صورت گیرد و از این جهت به کارفرما خساراتی وارد شود، در چنین مواقعی کارفرما می تواند جهت خسارات وارده از کارگر مطالبه خسارت نماید. اما در صورت نبود قرارداد کتبی، اثبات مدعای کارفرما به سهولت امکان پذیر نمی باشد. چرا که در اکثر مواقع قانون کار، حق را به کارگر اعطا نموده است و چنانچه کارفرمایی چنین مدعایی داشته باشد بایستی ادعای خویش را ثابت نماید.

چنانچه کارفرما بتواند رابطه کارگر و کارفرمایی بین خویش و کارگر را به اثبات برساند. می تواند در صورتی که کارگر وی بدون عذر موجه کار خویش را ترک کرده باشد و از این نظر به او خسارت وارد شده باشد، مطالبه خسارت نماید. حتی اگر با کارگر قرارداد کتبی منعقد ننموده باشد. این شرایط در صورتی که کارگری اقدام به ترک کار با وجود قرارداد کند نیز حاکم است.

عواقب ترک کار

ترک کار بدون قرارداد

عواقب قانونی ترک کار

مطابق قوانین، ترک کار می تواند عواقبی را برای کارگر در پی داشته باشد. قبل از بحث در خصوص این عواقب قانونی باید بیان کنیم ترک کار بعد از اتمام قرارداد بین کارگر و کارفرما ترک کار در معنای واقعی و قانونی نمی باشد چرا که منظور قانون گذار و تعیین ضمانت اجرا برای این اقدام ترک کار قبل از اتمام قرارداد است این درحالی است که بعد از اتمام قرارداد اساسا رابطه ای بین کارگر و کارفرما حاکم نیست تا قانون ترک کار را بر عدم حضور کارگر در محل کار حاکم بدانیم.

ترک کار چه به علت عدم پرداخت حقوق باشد چه به دلیل عدم پرداخت حق بیمه هرگز از نظر قانون گذار مجاز نمی باشد. بلکه در این فرض باید کارگر با ارسال نامه، استعفای خود را اعلام نموده و از کار استعفا دهد و ترک کار بدون استعفا دارای اثرات سوء برای کارگر می باشد این موارد عبارتند از:

  1. محرومیت از دریافت حق سنوات کارگر: اگر قرارداد کارگری دائمی باشد یا قرارداد وی موقت باشد و وی اقدام به ترک کار نماید از دریافت حق سنوات یا پاداش پایان کار محروم می شود و نمی تواند مطالبه ای در این زمینه داشته باشد.
  2. عدم دریافت بیمه بیکاری: کارگر زمانی استحقاق دریافت بیمه بیکاری را دارد که در بیکار شدن خود نقشی نداشته باشد لذا زمانی که شخص اقدام به ترک کار نماید بیمه بیکاری به وی تعلق نمیگیرد. لذا با اثبات ترک کار، تامین اجتماعی از پرداخت بیمه بیکاری به کارگر امتناع می نماید.
  3. کسر و عدم پرداخت حقوق: این حالت در وضعیتی ممکن است رخ دهد که کارگر و کارفرما در قرارداد خود این مسئله را شرط نموده باشند. به این صورت که در یکی از بندهای قرارداد ذکر شود در صورت ترک کار بدون رعایت شرایط قانونی حقوق معوقه کارگر پرداخت نمی شود.
  4. خسارت ترک کار توسط کارگر: قاعده کلی در جبران خسارت این است که اگر کارگر ترک کار کند و این ترک کار بدون رعایت شرایط استعفا از شرکت خصوصی یا هر جای دیگری باشد و از این ترک کار خسارتی به کارفرما وارد شود کارگر مکلف به جبران خسارت وارده می باشد.

مهلت اعلام ترک کار کارگر

پس از ترک کار کارگر ، کارفرما باید این مسئله را به وسیله نامه ترک کار به مراجع مربوطه اعلام کند. در صورتی که کارفرما طبق قانون اقدام به اعلام ترک کار به اداره بیمه یا اداره کار نکند ممکن است با جریمه عدم اعلام ترک کار مواجه شود.

ترک کار باید الزاما به دو مرجع اعلام شود:

  1. اعلام ترک کار به اداره کار: مهلت اعلام ترک کار به اداره کار در قانون یا بخشنامه های مربوطه مشخص نشده است اما پس از غیبت های متوالی کارگر و ترک کار بدون اطلاع قبلی یا بعدی کارفرما می بایست نامه ترک کار پرسنل را خطاب به اداره کار ارسال نماید. مهلت عرفی این اعلام قبل از پایان ماهی است که کارگر اقدام به ترک کار نموده است.
  2. اعلام ترک کار به بیمه تامین اجتماعی: طبق ماده ۳۹ قانون تأمین ‌اجتماعی کارفرما مکلف است لیست حقوق و مزد کارکنان شاغل را با آخرین تغییرات و تا آخرین روز ماه بعد به سازمان ارسال و پرداخت کند بنابراین فرصت کافی برای ارسال لیست با آخرین تغییرات به کارفرما داده شده است ضمناً در صورت ترک کار یا شروع به کار کارگر، کارفرما باید این موارد را در لیست های ارسالی بیمه و در ستون های مربوط درج و اعلام کند.

استعفای کارگر

ابتدا باید این مسئله را در نظر داشت که ترک کار با استعفا از نظر حقوقی تفاوت دارند به این مفهوم که ترک کار بدون رعایت شرایط قانونی و بدون اطلاع قبلی کارفرما صورت می گیرد در حالی که استعفا با رعایت مقررات قانونی و با اطلاع کتبی کارفرما صورت می پذیرد. در واقع اگرچه در هردو این موارد کارگر از حضور در محل کار امتناع می نماید ولی با توجه به قوانین، استعفا و ترک کار مسئولیت های حقوقی متفاوتی در پی دارند.

قرارداد کار می تواند به صورت کتبی و شفاهی باشد .

  • چنانچه قرارداد کار به صورتکتبی بین طرفین «کارگر  و کارفرما» باشد:

در این مواقع امکان تخطی برای کارگر و کارفرما کمتر می باشد، چرا که چنین قراردادی در حکم سندی است که می تواند اثبات کننده ادعاهای طرفین باشد. چون در صورتی که اختلافی بین کارگر و کارفرما حادث شود امکان مراجعه به مفاد قرارداد وجود دارد و می توان از این طریق فرد خاطی را (اعم از کارگر و کارفرما) شناسایی نمود .

  • چنانچه قرارداد کار به صورتشفاهی بین طرفین «کارگر  و کارفرما» باشد:

اگر چه قرارداد شفاهی نیز از نظر قانون کار دارای اعتبار است اما اثبات توافقات ما بین طرفین ، در چنین قراردادهایی با سختی هایی همراه می باشد و امکان سوء استفاده را برای هر کدام از طرفین فراهم می باشد.

گاهی مشاهده می شود که کارگرانی به صورت ارادی ترک کار می نمایند و از عدم قرارداد فی ما بین خود و کارفرما سوء استفاده می نمایند و با وجود اینکه حق و حقوق خود را دریافت نموده اند جهت مطالبه حق و حقوق بعد از استعفا طرح دعوا می نمایند  اما ناگفته نماند که عدم قرارداد کتبی بین کارگر و کارفرما دلیل بر این نیست که کارفرما نتواند از جهت ترک کار کارگر مطالبه خسارت نماید و یا این امر نباید حربه ای در دست کارگر باشد تا از حمایت قانون سوء استفاده نموده و مطالبه حق و حقوقی را به ناحق نماید. بلکه اگر چه دراکثر مواقع حمایت قانون از کارگر بیشتر است اما این امر باعث نمی شود که در صورت پرداخت شدن حق و حقوق کارگر توسط کارفرما ، مجددا هزینه های مزبور از کارفرما مطالبه شود.

لازم به ذکر است که کارفرما می تواند مطالبه خسارت به جهت ترک کار توسط کارگر را نیز بنماید و چنانچه در این مواقع از کارگر بابت حسن انجام کار چک یا سفته نیز در دست داشته باشد ، می تواند جهت جبران خسارت خود اقدام به اجرا گذاشتن سفته در صورت ترک کار از سوی کارگر نماید. و عدم وجود قرارداد کار مانعی جهت مطالبه خسارت از کارگر برای کارفرما ایجاد نمی نماید.

قوانین استعفا

قوانین استعفا و ترک کار

ترک کار کارگر با غیبت کارگر چه تفاوتی دارد؟

بسیاری از افراد ترک کار و غیبت را یکی می دانند در حالیکه این دو با یکدیگر تفاوت دارند هرچند آثار حقوقی این دو با یکدیگر برابر است. قانون گذار در خصوص ترک کار در قانون کار به کارفرما اجازه داده است که چنانچه کارگر در انجام وظایف محوله به خود قصور نماید قرارداد او را فسخ و او را اخراج نماید.

بدیهی است که ترک کار و غیبت نیز هر دو می تواند از موارد قصور کارگر قلمداد شود که در هر دو مورد کارفرما می تواند با فسخ قرارداد کار، کارگر را اخراج نماید. البته ناگفته نماند که در اخراج کارگر توسط کارفرما بایستی میزان غیبت کارگر در حدی باشد که اجازه اخراج را به کارفرما بدهد، در غیر این صورت کارفرما مجاز به اخراج کارگر بدین جهت نمی باشد

 

 

“سوالات متداول”

 

“چند روز غیبت، ترک کار محسوب می شود؟”

 

رای احراز این امر معیاری تعیین نشده است ولی غیبت خارج از عرف که اماراتی مبنی بر قصد قطع دائم همکاری وجود داشته باشد ترک کار محسوب می شود.

 

“تا چند روز بعد از ترک کار می توان شکایت کرد؟”

 

بعد از ترک کار اگر خسارتی به کارفرما وارد شده باشد وی هر زمان که بخواهد می تواند برای مطالبه خسارت اقدام کند و از این جهت محدودیت زمانی وجود ندارد.

 

“جریمه ترک کار برای کارگر چقدر است؟”

 

از بابت ترک کار جریمه ای برای کارگر تعیین نمی شود ولی وی از حق سنوات و بیمه بیکاری و برخی دیگر از مزایا محروم می شود.

 

“چگونه با وکلای دادپویان حامی در ارتباط باشیم؟”

 

شما می‌توانید از طریق شبکه‌های اجتماعی نظیر واتساپ و یا تلگرام با وکلای دفتر حقوقی دادپویان حامی در ارتباط باشید. همچنین می‌توانید از طریق فرم مربوطه درخواست مشاوره رایگان خود را ثبت کنید.

 

آیا این نوشته برایتان مفید بود؟

‫242 نظر

  • شیما

    سلام وقتتون بخیر
    من یک ماه جایی مشغول به کار شدم ولی هنوز قرارداد نبستن فقط یک سفته سفید دادم ک گفتن خودشون اعلام میکنن بعدن پر کنیم و امضا کنیم و فقط منو بیمه کردن. الان بعد یک ماه میخوام ترک کار کنم و بهشون هم اطلاع دادم. الان چه مشکلی برای من بوجود میاد؟

    فروردین ۶, ۱۴۰۳ در ۰۹:۱۵
    • usesec

      با سلام. اگر عدم ادامه همکاری با توافق باشد، مشکلی به وجود نمی آید و شما می توانید سفته خود را پس بگیرید. اما در غیر اینصورت چنانچه قراردادی نداشته باشید می توانند اقدام حقوقی بابت مطالبه وجه سفته نمایند.

      خرداد ۷, ۱۴۰۳ در ۱۷:۲۹
  • سارا

    سلام کارگری که بدون اطلاع قبلی ترک کار کرده ایا مشمول عیدی اخر سال می‌شود
    لازم به ذکر است که قرداد کاری نداشته

    دی ۱۱, ۱۴۰۲ در ۱۴:۲۵
    • وکیل متخصص

      سلام. بله فقط نسبت به تعداد ماه هایی که مشغول به کار بوده است، عیدی دریافت خواهد کرد.

      بهمن ۲۳, ۱۴۰۲ در ۱۵:۴۹
  • سارا رازقی

    سلام وقتتون بخیر
    من ۱۰ روزه قرار داد بستم با یه شرکت الان شرایطی تو کار پیش اومده که من میخوام ادامه ندم همکاریمو با این شرکت
    بازم موظف به پرداخت خسارت میشم؟در ضمن قرار داد دارم ولی بیمه نیستم

    آبان ۱۸, ۱۴۰۲ در ۱۰:۵۹
    • وکیل متخصص

      سلام. بستگی به نوع قرارداد و مفاد قرارداد دارد.

      بهمن ۱۵, ۱۴۰۲ در ۱۶:۲۷
  • نگین

    سلام وقت بخیر.من ۱۱ مهر از محل کارم استعفا دادم و ۱۱ ابان میام بیرون
    اما هنوز حقوق مهر من رو تسویه نکردند و میگن با حقوق ۱۱ روز آبانت یکجا تسویه میشه و قانون اینه
    درست میگن؟مگه نباید مهر تسویه بشه؟

    آبان ۱۰, ۱۴۰۲ در ۰۰:۱۱
    • وکیل متخصص

      سلام. بله، هر ماه جداگانه می بایست مورد تسویه قرار بگیرد.

      بهمن ۱۵, ۱۴۰۲ در ۱۹:۱۲
  • علی

    سلام بنده برج ۳ استعفا دادم قبول نکردن گفتن باید سی روز بگذره بعد بری اما با توجه به مسئولیتی که داشتم صحبتی با مدیریت مجموعه انجام دادم و قرار بر این شد که نهایتا تا ۴ ماه من بمونم تا نیرو استخدام بشه و کارو یاد بگیره و بعد من میرم اما من هیچ وقت انصرافی ندادم از استعفا نامه ام چه کتبی چه شفاهی بقیه کارکنان هم شاهد هستند .الان ۳ ماه گذشته و افراد استخدام شده کامل کار رو بلد شدن.برای سفر به کربلا به من مرخصی ندادن منم تصمیم گرفتم با توجه به استعفا نامه ای که قبلا دادم و ازش انصراف ندادم از کار برم. حالا برای من ترک کار زدن. میخواستم بدونم آیا کارشون قانونی بوده یا من میتونم شکایت کنم؟ضمنا قراردادی هم امضا نکردم .

    درواقع مختصر بخوام بگم از استعفا نامه من به جای ۳۰ روز ۹۰ روز گذشته آیا اعتبار داره هنوز؟

    شهریور ۱۵, ۱۴۰۲ در ۰۰:۴۷
    • وکیل متخصص

      سلام. شما باید مجدداً استعفای خود را به صورت کتبی ارائه می دادید و اینکه سه ماه از استعفای شما گذشته و شما به کار خود ادامه داده اید اینگونه به نظر می رسد که از استعفای خود عدول نموده اید اما با توجه به مدارکی که دارید و اشخاصی که در سمت شما استخدام شده اند می توانید ترک کار را رد نمائید.

      خرداد ۲۲, ۱۴۰۳ در ۱۲:۵۱
  • فرزاد

    با سلام
    من از ابتدای سال ۱۴۰۲ در یک شرکت حضور دارم ولی هنوز قراردادی امضا نکردم و فقط بصورت شفاهی صحبت کردم، تا الان هم بیمم رد شده و حقوقم کامل داده شده. حالا یه کار بهتر پیدا کردم و با مدیرم صحبت کردم که می خوام استعفا بدم. گفتم که یک ماه طبق قانون می مونم ولی بهم گفتن که قانونی که شما میگی غلطه و اگه من قبول نکنم نمی تونید برید وگرنه ترک کار حساب میشه.باید تا اخر قرار داد بمونید چون یه ماه کمه باید سه چهار ماه قبلش اطلاع میدادید. میخواستم بدونم اگه استعفا بزنم و بعد ۳۰ روز برم مشکلی برام پیش میاد یا نه؟

    شهریور ۷, ۱۴۰۲ در ۲۳:۴۴
    • وکیل متخصص

      با سلام. بستگی به شروط قرارداد کار شما دارد اگر قراردادی ندارید طبق قانون یک ماه قبل استعفای خود را اعلام نموده اید و کارفرما از این جهت نمی تواند مانع قطع همکاری شما شود و یا خسارتی را مطالبه نماید.

      خرداد ۲۱, ۱۴۰۳ در ۱۳:۱۴
  • محمد

    با سلام ،
    من تو شرکت مسافرتی کار میکنم ، و همه چیز
    از لحاظ محیط کاری و حقوق مناسب هست ، ولی به دلیل خدمت نظام وظیفه برای اینکه اضافه خدمت نخورم و از امتیازاتی که دارم برای کمتر کردن خدمت باید بدون اطلاع قبلی استعفا بدم و به دلیل اینکه مدت اعزام به خدمتم چند روز دیگه هست و اطلاعی نسبت به این موضوع به کارفرما ندادم و قرار دادم تا اخر سال می باشد آیا کارفرما می تواند از من شکایت کند یا استعفا را تایید نکند و سنوات را کامل پرداخت نکند ؟

    مرداد ۴, ۱۴۰۲ در ۰۸:۴۵
    • وکیل متخصص

      سلام. استعفا بدون اطلاع قبلی ترک کار محسوب می شود و در صورتی که کارفرما در قرارداد کار شرطی نسبت به تعیین خسارت در صورت ترک کار پیش بینی نموده باشد می تواند از شما خسارت دریافت نماید. بله، سنوات شما هم به صورت کامل پرداخت نمی شود.

      خرداد ۲۹, ۱۴۰۳ در ۱۱:۴۷
  • علی

    با سلام//
    بنده ۱ ماهی هست که در شرکتی مشغول به کار شدم و ابتدا قرارداد ۱ ساله با ما بستند..
    بعد از گذشت دو هفته به این نتیجه رسیدم که شرایط کار با شرایط بنده متناسب نیست و قصد استعفا را داشتم..
    با منابع انسانی صحبت کردم ولی گفتند نمیشه و شما قرارداد ۱ ساله دارید و اگه نیایید ما سفته هاتونو میذاریم اجرا و از این حرفها..
    حتی من بهشون گفتم من استعفای کتبی بنویسم .. که گفت امکان استعفا دادن نیست و مخالفت میشه..
    با توجه به این موارد و اینکه من ۳۰ تومن سفته جهت حسن انجام کار دادم باید چکار کنم؟
    لطفا راهنمایی کنید
    با تشکر از شما.

    تیر ۱۲, ۱۴۰۲ در ۱۲:۰۱
    • دادپویان حامی

      سلام باتوجه به اینکه شما قرارداد یکساله دارید می بایست تا زمان اتمام قرارداد به کارخود ادامه دهید. درغیر این صورت کارفرما می تواند نسبت به سفته های شما اقدام نماید.

      تیر ۳۱, ۱۴۰۲ در ۱۷:۲۹
    • امیر

      وقت بخیر…حدود ۳ ماه بدون عقد قرارداد فعالیت داشتم.چک تحت عنوان ضمانت حسن انجام کار از سال قبل پیش کارفرما بوده….بعلت مشکلاتی ترک کار کردم…حقوق مانده را پرداخت نمیکنند….میخواستم بدونم آیا امکان پیگیری شرکت بابت چک بنده را دارند؟ و اینکه میتونم حقوقم را بگیرم؟ ممنون

      مرداد ۲۴, ۱۴۰۲ در ۱۲:۴۷
      • وکیل متخصص

        با سلام. در خصوص حقوق معوقه خود می توانید از طریق اداره کار شکایت نموده و آن را مطالبه کنید. در خصوص سفته و چک ضمانت حسن انجام کار نیز با ارسال اظهارنامه می توانید درخواست استرداد نمائید. در صورت عدم پاسخ و عدم استرداد چک می توانید شکایت خیانت در امانت علیه کارفرما مطرح نمائید.

        خرداد ۲۴, ۱۴۰۳ در ۱۰:۳۸
  • سعید

    با سلام.
    در شرکت قبلی من قرار داد های دو ماهه میبستند. در روز ۱۶ ماه اول به صورت شفاهی اعلام استعفا کردم. و در روز ۲۳ ام کتبی اعلام کردم که به دلیل مسائل شخصی تنها تا آخر ماه قادر به همکاری هستم. شرکت زیر نامه استعفای من نوشت در صورتی که قبل از ۱ ماه از گذشت استعفا از شرکت برم، حقوق و عیدی و سنوات به من نمی دهد. آیا اینکار قانونی است؟ در پایان ماه، دیگر در شرکت حضور نداشتم. راهی برای پیگیری هست؟

    تیر ۷, ۱۴۰۲ در ۰۸:۲۲
    • وکیل متخصص

      با سلام. درصورت ترک کار بدون رعایت موازین قانونی موجب عدم پرداخت حقوق و عیدی نمی شود.

      خرداد ۲۹, ۱۴۰۳ در ۱۲:۳۴

    دیدگاهتان را بنویسید

    نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

    سیزده + 10 =