تنفیذ فسخ قرارداد به جهت تدلیس

  1. صفحه اصلی
  2. دپارتمان های حقوقی تخصصی
  3. مقالات دعاوی ملکی
  4. تنفیذ فسخ قرارداد به جهت تدلیس

هر عمل، رفتار یا اظهاری که به قصد فریب طرف مقابل، نشان دادن اوصاف مطلوب به نحو غیر واقعی یا پنهان کردن عیوب موجود در کالا صورت گیرد و قرارداد بر مبنای آن واقع شود، تدلیس در قرارداد محسوب می شود. وقوع تدلیس از سوی احد از متعاهدین موجب بطلان قرارداد یا ایجاد حق فسخ برای طرف مقابل خواهد بود. در مواردی که تدلیس موجد حق فسخ بوده، در صورت اعمال این حق و برای تثبیت آن، دعوای تنفیذ فسخ قرارداد به جهت تدلیس مطرح می شود.

تنفیذ فسخ قرارداد به جهت تدلیس
تنفیذ فسخ قرارداد به جهت تدلیس

شرایط فسخ قرارداد به جهت تدلیس

برای آنکه اقدامات طرف قرارداد، تدلیس محسوب شده و موجب حق فسخ برای طرف مقابل شود، احراز موارد ذیل ضروری است:

  • انجام عملیات متقلبانه از سوی طرف قرارداد
  • فریب خوردن طرف مقابل و ایجاد رغبت برای انعقاد قرارداد
  • وقوع عملیات متقلبانه پیش از انعقاد قرارداد
  • نشان دادن کمال غیر واقعی در مورد معامله یا پنهان کردن نقص و عیب آن
  • عین معین بودن مورد معامله
  • ایراد ضرر به طرف قرارداد در نتیجه اقدامات متقلبانه طرف مقابل
  • اعمال فوری حق فسخ پس از آگاهی از وجود آن

شرایط بطلان قرارداد به جهت تدلیس

وفق ماده 200 قانون مدنی در صورت وقوع اشتباه در مورد خود موضوع معامله، قرارداد باطل است؛ بر همین مبنا اگر وقوع تدلیس منجر به اشتباه طرف مقابل راجع به خود موضوع معامله شود، حق فسخ ایجاد نشده بلکه معامله باطل است؛ مثل زمانی که فروشنده با اقدامات فریبکارانه نقره را به عنوان طلای سفید به مشتری بفروشد.

موارد طرح دعوای تنفیذ فسخ قرارداد به جهت تدلیس

بنا به مراتب فوق در صورتی که کلیه شرایط لازم جهت تحقق خیار تدلیس مهیا بوده و صاحب خیار پس از آگاهی، فورا حق فسخ خود را اعمال نماید، می تواند با تنظیم و تقدیم دادخواست، تنفیذ فسخ قرارداد به جهت تدلیس و به تبع آن الزام طرف به استرداد ثمن را از دادگاه بخواهد.

وقوع تدلیس در نتیجه سکوت

با توجه به اصل حسن نیت در قراردادها، صرف سکوت طرف قرارداد نیز می تواند موجب خیار تدلیس باشد، چرا که شنونده، آن چه گفته شده را تمام حقیقت می پندارد و همین امر موجب فریب او خواهد بود. بنابراین سکوت طرف نسبت به عیوب مورد معامله خصوصا در عقود امانی و مبتنی بر اعتماد موجب خیار تدلیس خواهد بود.

اسقاط خیار تدلیس

شرط اسقاط خیار تدلیس منافی نظم عمومی بوده و فاقد اثر حقوقی است. اسقاط خیار تدلیس ضمن قرارداد یا به صورت جداگانه نافذ نیست و عبارت “اسقاط کافه خیارات” هم شامل خیار تدلیس نخواهد بود. طرف قرارداد پس از آگاهی از وقوع تدلیس می تواند حق فسخ ناشی از آن را ساقط نماید.

وقوع تدلیس از سوی ثالث

همانطور که از ماده 439 قانون مدنی استفاده می شود تدلیس، باید منسوب به طرف قرارداد باشد و انجام عملیات متقلبانه از سوی ثالث حتی اگر تمام شرایط تدلیس را داشته باشد، موجب حق فسخ نخواهد بود. اگر ثالث به عنوان نماینده طرف قرارداد یا با تبانی او مرتکب عملیات متقلبانه شود، تدلیس منتسب به طرف قرارداد محسوب شده و موجد اختیار فسخ معامله خواهد بود.

ذی نفع دعوای تنفیذ فسخ قرارداد به جهت تدلیس

پس از اعمال حق فسخ ناشی از خیار تدلیس، هر یک از طرفین قرارداد می توانند دعوای تنفیذ فسخ قرارداد به جهت تدلیس را علیه طرف مقابل اقامه نمایند.

مرجع صالح جهت رسیدگی به دعوای تنفیذ فسخ قرارداد به جهت تدلیس

چنانچه موضوع معامله ای که در آن تدلیس رخ داده از جمله اموال غیر منقول باشد، دادگاه محل وقوع ملک صالح به رسیدگی است؛ در غیر این صورت خواهان می تواند دعوای خود را در هر یک از دادگاه های محل اقامت خوانده یا محل اجرا یا انعقاد قرارداد مطرح نماید.

نحوه اجرای رای تنفیذ فسخ قرارداد به جهت تدلیس

حکم دادگاه مبنی بر تنفیذ فسخ قرارداد به جهت تدلیس فاقد جنبه اجرایی است و نیازی به صدور اجرائیه ندارد. مقصود از صدور این حکم صرفا تنفیذ و اعلام مراتب فسخ قرارداد است.

به این مقاله چه امتیازی می دهید؟
(رای: 1 امتیاز: 5)

پرسش و پاسختان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

این فیلد را پر کنید
این فیلد را پر کنید
لطفاً یک نشانی ایمیل معتبر بنویسید.
برای ادامه، شما باید با قوانین موافقت کنید

فهرست