متروکه شدن کالا در گمرک

متروکه شدن کالا درگمرک الزاما پس از اعلام نظر قطعی گمرک صورت می گیرد و تا زمانی که کالا به انتظار اعلام نظر قطعی گمرک در انبار گمرکی متوقف است ، کالا متروکه نمی گردد.

شرایط متروکه شدن کالا در گمرک

متروکه شدن کالا در گمرک بنا به شرایطی صورت می گیرد.به عبارتی چنانچه در صادرات و واردات کالا، ظرف مهلت قانونی، کالا از گمرک خارج و ترخیص نشود و صاحب کالا به هر دلیل جهت ترخیص آن به گمرك مراجعه ننماید و یا مراجعه نموده اما  اسناد و مداركی كه لازم است را با تاخیر ارائه داده باشد و تاییدیه یا مجوزهای خاص همچون تاییدیه بهداشت و استاندارد برای کالاهای وارداتی را ارائه نداده باشد کالا متروکه می گردد.

متروکه شدن کالا در گمرک از چه زمانی آغاز می شود؟

چنانچه از تاریخ ورود کالا به گمرک بیش از 4 ماه بگذرد و کالا از گمرک ترخیص نگردد یا صاحب کالا برای انجام تشریفات گمرکی و ترخیص کالا مراجعه ننماید ،کالا متروکه نامیده می شود. در فرودگاههای كشور پس از 2 ماه و در سایر اماكن گمركی پس از 4 ماه توقف از تاریخ صدور اولین قبض انبار ، كالا متروكه می‌گردد . بعد از این مدت با موافقت گمرك تا 4 ماه دیگر (در گمرك زمینی و دریایی) و تا 2 ماه دیگر در گمرك فرودگاهی قابل تمدید می‌باشد.

در چه صورت کالا مشمول مقررات کالای متروکه نمی گردد؟

برای اینکه کالایی مشمول مقررات کالای متروکه نشود می بایست:

  • صاحب کالا پس از صدور سند ترخیص کالا را ترخیص نماید و چنانچه یک ماه پس از صدور سند ترخیص اقدامی برای خروج کالا از انبار گمرک ننماید کالا مشمول مقررات کالای مترکه می گردد.البته اگر کالایی مجاز باشد و تضمین هم برای آن سپرده شده باشد تا 6 ماه هم بماند (3 ماه از تاریخ رسیدن به اولین انبار،2 ماه تمدید، 1 ماه از تاریخ صدور سند ترخیص) مشمول مقررات متروکه نمی شود.
  • بنا به تبصره ۳ ماده ۲۴ قانون امور گمرکی از لحظه ای که کالا به گمرک اظهار شده تا زمان اعلام نظر قطعی گمرک، کالایی که در اماکن گمرکی متوقف باشد، مشمول مقررات متروکه نخواهد شد.
  • درخصوص کالای بارگنجی، حداکثر ظرف یک هفته پس از اجرای تشریفات متروکه، کالا با توفق کتبی خود صاحب کالا از بارگنج خارج و بارگنج خالی به مرجع تحویل‌ گیرنده تحویل می‌گردد و اگر بارگنج مذکور از تاریخ تخلیه محموله، متروکه نشود و به‌مدت 2 ماه از گمرک خارج نشود، بارگنج مذکور نیز مشمول مقررات متروکه نمی‌گردد.
بیشتر بخوانید :  ممنوعیت و معافیت گمرکی شامل چه مواردی است؟

حداکثر مدتی که یک کالا در گمرک می تواند توقف داشته باشد؟

حداکثر مدت توقف هر کالا از تاریخ اظهارنامه اجمالی یا مانیفست (فهرست کل بار یا محموله را می گویند) برای واردات و صادرات و ترانزیت 4 ماه خواهد بود و در صورتی که برای انجام تشریفات قطعی گمرکی اقدام نشود کالا متروکه تلقی می گردد.

تمدید مدت زمان توقف کالای گمرکی

در خصوص کالای عبوری در صورت تقاضای کتبی شرکت های حمل و نقل و یا تقاضای صاحب کالا در کالای ورودی و جوه علل موجه به تشخیص گمرک و با پرداخت هزینه های انبارداری تا تاریخ موافقت گمرک، مدت اولیه توقف کالا در انبار، حداکثر تا دو ماه دیگر قابل تمدید است.

در غیر اینصورت چنانچه ظرف مدت مقرر اقدامی از سوی صاحب کالا برای انجام تشریفات گمرکی و پرداخت وجوه متعلقه، صورت نگیرد کالا مشمول مقررات متروکه می گردد.

ضبط و فروش کالاهای متروکه دولتی و غیر دولتی درگمرک

بنا به ماده 1 قانون تأسیس سازمان جمع‌آوری و فروش اموال تملیکی، جمع‌آوری و نگهداری، اداره و فروش کالاهای متروکه دولتی و غیر دولتی و ضبط شده و قاچاق قطعیت یافته و کالاهای قاچاق‌ بلاصاحب و صاحب متواری و همچنین اموال منقول و غیر منقول و حقوق مالی که بر اثر احکام و قرارهای قطعی مراجع  قضایی و یا ‌تصمیمات مراجع صلاحیت‌دار اداری و صنفی به طرق مختلف از قبیل ضبط، مصادره، استرداد، تملیک، جریمه و تعزیر مالی، صلح، هبه، و نیز سایر‌اموالی که در اجرای اصل چهل و نهم قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران و سایر قوانین به تملک و یا تصرف دولت درآمده در اختیار سازمان جمع آوری و فروش اموال تملیکی قرار می‌گیرد تا در جمع‌آوری و نگهداری و اداره آن اقدام نماید. فروش این قبیل اموال بنا به حکم قضایی یا قانون است. سازمان مذکور مجاز است طبق دستورالعملی که به تصویب مجمع مجمع عمومی خواهد رسید اداره امور اموال موضوع این ماده را به طور‌موقت و حداکثر تا 3 سال با اعمال نظارتهای لازم به عهده وزارتخانه‌ها و مؤسسات دولتی و شرکتهای دولتی و مؤسسات و نهادهای عمومی غیر‌دولتی قرار دهد.

بیشتر بخوانید :  اعتراض صاحب کالا به مغایرت در گمرک

فروش کالاهای بلاصاحب درگمرک

 اموال مجهول‌المالک، بلاصاحب (‌به استثناء اموال قاچاق بلاصاحب و صاحب متواری)، ارث بلاوارث و اموالی که از باب تخمیس،‌خروج از ذمه و اجرای اصل چهل و نهم قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران و دیگر قوانین در اختیار ولی فقیه (‌حاکم) است با اذن کلی ایشان در‌اختیار سازمان قرار می‌گیرد تا به طور جداگانه حسب دستور مقام معظم در جهت نگهداری، اداره و فروش آنها اقدام نماید. پرداخت هر نوع وجهی از محل‌ عواید حاصل از فروش و نیز هر گونه تصرف در این اموال موکول به اذن ولی فقیه یا نماینده خاص ایشان در تصرف این اموال خواهد بود.

متروکه شدن کالای ممنوعه

بنا به ماده ۳۵ قانون امور گمرکی، هرگاه کالای متروکه از نوع کالای ممنوع باشد بلافاصله صورتمجلس ضبط کالا تنظیم می گردد و مراتب از سوی گمرگ باید به صاحب کالا و یا آورنده آن (در صورت مشخص نبودن نام و نشانی صاحب کالا) و همچنین در صورت معلوم نبودن آورنده به ‌وسیله درج آگهی در یک روزنامه کثیرالانتشار ابلاغ گردد.

اعتراض به ضبط کالای متروکه ممنوعه

اگر صاحب کالا به ‌عمل ضبط گمرک اعتراض داشته باشد می‌تواند ظرف 2 ماه از تاریخ ابلاغ صورتمجلس ضبط یا درج در روزنامه، به مرجع قضائی محل مراجعه و مراتب را حداکثر ظرف پانزده روز از تاریخ مراجعه به مرجع قضائی با ارائه گواهی به گمرک مربوطه اعلام نماید. در غیر این‌صورت کالا به ضبط قطعی دولت درمی‌آید.

کالای ضبط شده سریع‌الفساد و کالایی که نگهداری آن ایجاد هزینه اضافی یا خطر نماید اعم از این ‌که ضبط، قطعی شده یا نشده باشد و همچنین کالایی که از تاریخ ضبط آن 6 ماه گذشته ولی از طرف مرجع قضائی تعیین تکلیف نهائی نشده باشد طبق مقررات به فروش می‌رسد و وجوه حاصل از فروش آن تا تعیین تکلیف نهایی به‌ عنوان سپرده نگهداری می‌گردد مگر آن‌که مرجع مزبور ادامه نگهداری کالا را تا تعیین تکلیف نهائی لازم بداند.

ترخیص کالا قبل از فروش کالای متروکه شده

تا قبل از اینکه کالای متروکه به فروش برسد صاحب کالا می تواند به گمرک تقاضای ترخیص کالا دهد در این صورت صاحب کالا  پس از اعلام گمرک به سازمان جمع آوری و فروش کالای متروکه، با انجام تشریفات قطعـی گمرکی و ترخیص کالای خود می تواند با تسلیم اظهارنامه و یا تغییر عنوان اظهـار با رعایت مقررات مربوطه و پرداخت کلـیه وجوه متعلقه و سایر هـزینه‌های انجام شده کالا را ترخیص نماید.این موضوع شامل کالاهایی که پس از متروکه شدن به انبار سازمان منتقل شدن هم می شود.

بیشتر بخوانید :  اعتراض به ضبط کالا توسط گمرک

متروکه شدن کالای توقیف شده توسط دادگاه

کالای موجود در اماکن گمرکی که دستور توقیف آن از طرف مرجع صلاحیتدار داده می شود به استثنای مواردی که مرجع مذکور به استناد مواد قانون مجازات اسلامی ( مربوط به مجرمانه یا تحصیل از طریق جرم ) دستور توقیف آن را صادر کرده اند مشمول مقررات کالای متروکه خواهد شد و مازاد حاصل فروش در حدود دستور مرجع صلاحیتدار در توقیف خواهد ماند.

صاحب کالا برای گرفتن مازاد حاصل فروش کالای خود می بایست بنا به تبصره ۲ ماده ۳۷ قانون امور گمرکی می بایست حواله ترخیصیه کالای وارده را  به سازمان جمع آوری و فروش اموال تملیکی ارائه نماید.

خروج و انتقال کالا از اماکن گمرکی توسط سازمان جمع آوری و فروش اموال تملیکی، پس از تسویه حساب و پرداخت ( یا تعهد پرداخت ) از بابت هزینه های انجام خدمات و سایر هزینه های مربوط به کالای متروکه با مرجع نگهدارنده است.

هزینه انبار داری کالای متروکه

سازمان جمع آوری و فروش اموال تملیکی می تواند فقط تا 5 ماه هزینه انبارداری را از محل حاصل فروش کالای متروکه تامین نماید. چنانچه پروسه تحویل کالا و فروش آن بیش از6 ماه طول بکشد، سازمان مذکور باید خود راساً هزینه های جانبی از جمله انبارداری اضافی را پرداخت نماید.

خروج و انتقال کالا از اماکن گمرکی توسط سازمان جمع آوری و فروش اموال تملیکی، پس از تسویه حساب و پرداخت ( یا تعهد پرداخت ) از بابت هزینه های انجام خدمات و سایر هزینه های مربوط به کالای متروکه با مرجع نگهدارنده است.

موارد معافیت صاحب کالا از پرداخت هزینه انبارداری

۱-تا زمانی که صاحب کالا قبل از ترخیص منتظر اعلام نظر قطعی می ماند و کالای متنازع فیه در انبار می ماند، چنانچه نظر نهایی گمرک تایید کننده اظهار صاحب کالا باشد، وی از زمان اظهار کالا لغایت تاریخ اخیر، از پرداخت هزینه های مربوط به انبارداری معاف خواهد بود.

۲- همچنین است معافیت موضوع تبصره ۱ ماده ۴۵ قانون امور گمرکی برای دوره ای که مقررات یا دستور های دولتی من غیر حق مانعی برای ترخیص کالا محسوب می شود، صاحب کالا پرداخت هزینه های انبارداری معاف است.

موسسه حقوقی دادپویان حامی با بیش از ده سال سابقه در خصوص پیگیری دعاوی گمرکی آماده ارائه هرگونه مشاوره تخصصی حقوقی و پذیرش دعاوی در زمینه اختلافات و جرایم گمرکی می باشد.

 

به این مقاله چه امتیازی می دهید؟
(رای: 2 امتیاز: 5)

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

این فیلد را پر کنید
این فیلد را پر کنید
لطفاً یک نشانی ایمیل معتبر بنویسید.
برای ادامه، شما باید با قوانین موافقت کنید

فهرست