جرم منازعه

نزاع که در لغت به معنای آشوب ، اختلاف ، دعوا و مشاجره می باشد، در قانون مجازات اسلامی کشورمان نیز یکی از جرایمی که علیه اشخاص مطرح می شود، جرم منازعه می باشد که در واقع منظور درگیری و نزاع بین چند نفر است. به عبارت دیگر برای تحقق این جرم باید درگیری بین بیش از دو نفر باشد و به ضرب و جرح منتهی شود. قانون گذار برای حفظ نظم و امنیت در جامعه شرکت کنندگان در نزاع را به مجازات تعیین شده در قانون محکوم و در این رابطه جرم انگاری شده است. البته لازم به ذکر است که در صورتی نزاع جرم محسوب می شود که این امر به منظور دفاع شخصی صورت نگرفته باشد.

عناصر جرم منازعه

برای تحقق جرم منازعه مانند هر جرمی، وجود عناصر مادی ، معنوی و قانونی آن ضروری است . طبق ماده 615 قانون مجازات اسلامی ، هرگاه عده ای با یکدیگر منازعه نمایند، هر یک از شرکت کنندگان در آن نزاع به مجازات مقرر در این قانون محکوم می گردند .

جرم منازعه جزمی غیرقابل گذشت و علیه اشخاص است که در ذیل به عناصر قانونی، مادی و معنوی آن اشاره خواهد شد:

  • عنصر قانونی جرم منازعه

عنصر قانونی این جرم ماده 615 قانون مجازات اسلامی بخش تعزیرات مصوب 1375 می باشد که مطابق آن هر گاه عده ای با یکدیگر منازعه نمایند هر یک از شرکت کنندگان حسب مورد از سه ماه تا سه سال محکوم می شوند، که به تفصیل شامل موارد زیر می شود:

  1. در صورتی که نزاع منتهی به قتل شود به حبس از یک تا سه سال
  2. در صورتی که منتهی به نقص عضو شود به حبس از شش ماه تا سه سال
  3. در صورتی که منتهی به ضرب و جرح شود به حبس از سه ماه تا یک سال
بیشتر بخوانید :  جرم تبانی برای بردن مال غیر

مطابق تبصره اول ماده ی فوق در صورتی که اقدام شخص، دفاع مشروع تشخیص داده شود مشمول این ماده نخواهد بود.

مطابق تبصره دوم این ماده نیز تصریح گردیده مجازاتهای فوق مانع اجرای مقررات قصاص یا دیه حسب مورد نخواهد بود.

  • عنصر مادی جرم منازعه

رفتار فیزیکی لازم برای تحقق این جرم فعل مثبت به شکل علنی و نه لفظی و … است. ضمناً این جرم، جرم مقیدی نیست به این معنی که می تواند تنها با استفاده از ضربات دست و یا پا صورت پذیرد یا از وسایل ساده مثل چوب و سنگ و یا از سلاح گرم.

در رابطه با شرایط اوضاع و احوال لازم برای تحقق جرم منازعه باید گفت که در این جرم لازم است عده ای در نزاع شرکت داشته باشند که این در ماده 615 آمده است که شامل سه نفر و بیشتر می شود.

در مورد نتیجه ی حاصله از جرم منازعه نیز باید گفت شرکت در قتل یک جرم مطلق نیست بلکه تحقق آن منوط به حصول و مقید بر نتیجه است و این نتایج با عناوین قتل، نقص عضو یا جرح و ضرب در ماده 615 آمده است.

در واقع، در صورت عدم تحقق این نتایج حتی اگر منازعه به نتایجی مثل هتک حیثیت یا اخلال در آسایش عمومی منتهی شود مورد مشمول ماده 615 نیست ولی ممکن است در قالب ماده 617 یا 618 قانون مجازات اسلامی جرم شناخته شود.

  • عنصر روانی جرم منازعه

عنصر روانی جرم منازعه وجود عنصر عمد از ناحیه ی منازعه کنندگان است یعنی باید به صورت عمد وارد منازعه شوند که اگر در این حالت به طور غیرعمد یکی از نتایج مشمول ماده 615 از ناحیه ی وی منتج شود باز هم مشمول ماده 615 قانون مجازات اسلامی است.

تفاوت منازعه و نزاع جمعی

جرم منازعه و شرکت در نزاع دسته‌جمعی، دو جرم جرمی مجزا هستند که در بخش تعزیرات قانون مجازات اسلامی هر یک به تفکیک پیش‌بینی شده اند. شرط تحقق شرکت در نزاع دسته‌جمعی این است که نحوه و کیفیت فعل مجرمانه اشخاص حاضر در منازعه نامعلوم باشد؛ زیرا اگر بتوان مرتکب اصلی را شناخت، با او در حدود مواد راجع به ضرب و جرح عمدی رفتار خواهد شد.

بیشتر بخوانید :  جرم تخریب و مجازات آن

فراموش نکنیم که این جرم در صورتی به وقوع می پیوندد که شخصی یا اشخاصی در منازعه و درگیری دخالت کرده باشند، هر چند خود مرتکب صدمه‌ای به کسی نشوند. بنابراین صرف شرکت در نزاع و تحقق نتایجی مثل قتل، نقص عضو یا ضرب و جرح، سبب محکومیت هر یک از مرتکبان به کیفرهای قانونی است خواهد شد و ضرورتی ندارد که شرکت‌کننده یا شرکت کنندگان در نزاع، خودشان نیز ضرب و جرحی وارد کرده باشند.

 

به این مقاله چه امتیازی می دهید؟
(رای: امتیاز: )

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

این فیلد را پر کنید
این فیلد را پر کنید
لطفاً یک نشانی ایمیل معتبر بنویسید.
برای ادامه، شما باید با قوانین موافقت کنید

فهرست