مزایده اموال و شرایط اجرای آن

مزایده اموال به معنی فرآیندی است که برای فروش یا واگذاری کالا ، خدمات یا حقوق دولتی یا متعلق به عام یا متعلق به بخش خصوصی به فرد یا افرادی که بیشترین قیمت را پیشنهاد کرده است. مزایده در قانون اجرای احکام مدنی تعریف نشده است اما در ماده 1 آئین نامه اجرای مفاد اسناد رسمی لازم الاجرا مصوب 1387 مزایده را اینگونه تعریف نموده است: ((صورت خاصی از فروش مال است که از مبلغ ارزیابی مال شروع شده و به پیشنهاد کننده بالاترین قیمت واگذار می شود.))

انواع مزایده اموال

مزایده به دو نوع کتبی و شفاهی تقسیم می گردد:

  • مزایده کتبی : مزایده ای که فروشنده پاسخ خریداران را از طریق نشر آگهی کتبا دریافت و برابر شروط مزایده ، خریدار (برنده) را معین می کند ، مزایده کتبی نامیده می شود. در مزایده به صورت کتبی با تشریفاتی چون انتشار آگهی مزایده ، دریافت پیشنهادات کتبی ، تشکیل کمیسیون مزایده ، نحوه تصمیم گیری در این کمیسیون و اعلام نتایج همراه است که به مراتب از تشریفات مزایده به صورت شفاهی بیشتر است. در مزایده کتبی حضور اصحاب دعوا و خریداران شرط نبوده و هر یک از آنان می توانند مبلغ پیشنهادی خود را با ارسال تقاضای کتبی و فیش واریزی از طریق نمابر یا ارسال نامه و … به دایره اجرا اعلام نمایند.
  • مزایده شفاهی : هرگاه خریداران با فروشنده مزایده مواجه شوند و شفاها پیشنهاد خود را راجع به خصوصیات معامله بدهند مزایده را شفاهی می نامند. مزایده حضوری گاهی شامل حراج نیز می شود و علت حضوری نامیدن این نوع مزایده انجام ساده و بدون تشریفات آن است که این روش جز در موارد فوری و غیر مهم قابل اعمال نیست.

شرایط اجرای مزایده اموال

  • وجود حکم قطعی

طبق ماده 1 قانون اجرای احکام مدنی: هیچ حکمی از احکام دادگاه های دادگستری به موقع اجرا گذارده نمی شود مگر اینکه قطعی شده یا قرار اجرای موقت آن در مواردی که قانون معین می کند صادر شده باشد.

در این ماده دو شرط برای انجام مزایده قید گردیده که عبارتند از: 1-قطعیت حکم 2- اجرایی بودن حکم

  • صدور اجرائیه

طبق ماده 5 قانون اجرای احکام مرجع صدور اجرائیه با دادگاه نخستین است. اعم از اینکه حکم قطعی مورد اجرائیه را خود صادر کرده باشد یا اینکه در مرجع تجدیدنظر حکم اولیه نقض و حکم جدیدی صادر شده باشد. در برگ اجرائیه‌ می بایست مشخصات محکوم له و محکوم علیه و محل اقامت آنها ذکر گردد. همچنین مشخصات حکم ، موضوع حکم و ذکر اینکه پرداخت حق اجرا بر عهده محکوم علیه می باشد لازم و ضروری است.

  • ابلاغ اجرائیه

ابلاغ اجرائیه می بایست به شخص اصیل یا یکی از وابستگان و اطرافیان حاضر در محل اقامت وی صورت گیرد. در صورتی که محکوم علیه در پرونده وکیل داشته باشد اصل بر ابلاغ اجرائیه به محکوم علیه است. در صورتی که محکوم علیه فوت نموده یا محجور شده باشد اجرائیه به ولی یا قیم یا وصی یا ورثه و یا مدیر ترکه ابلاغ می گردد. چنانچه محکوم علیه مجهول المکان باشد یک بار از طریق نشر آگهی در روزنامه دعوت به عمل آمده و فاصله بین انتشار آگهی و اجرای مفاد اجرائیه 10 روز پس از آگهی می باشد.

  • وجود مال توقیف شده

از دیگر شرایط اجرای مزایده معرفی مال جهت توقیف می باشد. توقیف مال به دو صورت امکان پذیر می باشد:

الف)قبل از صدور اجرائیه و یا در اجرای قرار تامین خواسته

ب)بعد از صدور اجرائیه و یا در صورت عدم پرداخت محکوم به از سوی محکوم علیه

  • ارزیابی مال

ارزیابی به معنی قیمت گذاری اموال می باشد. ارزیابی زمان توقیف و صورت برداری از اموال محکوم علیه صورت می گیرد و اگر ارزیابی بعدا واقع شود از موارد تخلف دادورز می باشد. اصل بر تراضی محکوم علیه و محکوم له در تعیین قیمت اموال توقیف شده می باشد اما چنانچه توافقی حاصل نشود می بایست ارزیابی به کارشناس ارجاع گردد. نتیجه ارزیابی به طرفین ابلاغ می شود تا چنانچه اعتراضی به ارزیابی دارند اعلام نمایند. محکوم له و محکوم علیه می تواند ظرف 3 روز به قیمت ارزیابی شده اعتراض نمایند.

تشریفات اجرای مزایده اموال

  • زمان و مکان برگزاری مزایده

در اجرای مزایده و تشریفات فروش لازم است تا محل و موعد برگزاری مزایده به اطلاع خریداران داوطلب ، محکوم له و محکوم علیه برسد. اهمیت این مساله از آن جهت است که خریداران داوطلب ، آمادگی لازم را با مدنظر قرار دادن زمان مزایده فراهم نمایند. تعیین مکان مزایده هم بسیار حائز اهمیت می باشد.

تراضی طرفین دعوا در موعد و محل مزایده

موعد مزایده زمانی است که بر اساس آن محکوم له ، محکوم علیه و خریداران دعوت به فروش می شوند که طبق قانون آئین دادرسی مدنی به دو دسته تقسیم می شوند:

الف) مواعد قانونی: مواعدی که توسط قانونگذار تعیین می شود

ب) مواعد قضایی: مواعدی که توسط دادگاه تعیین می شود

در خصوص موعد فروش نیز قانونگذار به طرفین فرصت داده عملیات اجرایی با همفکری و توافق و رضایت ایشان پایان یافته و با تراضی موعدی را برای فروش تعیین نمایند. در خصوص محل فروش نیز تراضی طرفین در انتخاب آن انجام می شود. در خصوص تراضی طرفین در تعیین محل و موعد مزایده باید گفت ، اگرچه تراضی نوعی قرارداد محسوب می شود لکن این تراضی باید به گونه ای باشد که مخالف قانون نباشد و تشخیص این امر با دادگاه اجراکننده حکم می باشد.

در صورت عدم تراضی در تعیین موعد و محل مزایده این وظیفه بر عهده مدیر اجرا می باشد.

  • نحوه انتشار آگهی مزایده

محل و موعدی که مدیر اجرا برای فروش اموال توقیفی معین می کند بایستی آگهی شود تا اشخاصی که قصد حضور در مزایده دارند از آن مطلع شوند. انتشار آگهی فروش در یکی از روزنامه های محلی صورت می گیرد و این آگهی باید در واحد اجراء معابر عمومی و محل فروش مال مورد مزایده الصاق می شود.

  • مندرجات آگهی فروش

در آگهی فروش برای اموال منقول باید موارد ذیل تصریح شود:

  1. نوع و مشخصات اموال توقیف شده
  2. روز ، ساعت و محل فروش
  3. قیمتی که مزایده از آن شروع می شود

در آگهی فروش برای اموال غیر منقول نیز باید موارد ذیل تصریح شود:

  1. نام و نام خانوادگی صاحب ملک
  2. محل وقوع ملک و توصیف اجمالی آن
  3. تعیین اینکه ملک ثبت شده یا نه
  4. تعیین اینکه ملک در اجاره است یا نه
  5. تصریح به اینکه ملک مشاع است یا مفروز
  6. تعیین حقوقی که اشخاص نسبت به آن ملک ، تحت هر عنوان دارند
  7. قیمتی که مزایده از آن شروع می شود
  8. ساعت و روز و محل مزایده
  • نحوه حضور نماینده دادستان و دادورز در فروش

در ماده 125 قانون اجرای احکام مدنی مقرر گردیده است :

فروش با حضور دادورز و نماینده دادسرا به عمل می اید و صورت مجلس فروش به امضاء آنها می رسد.

بر اساس ماده 23 قانون مذکور پس از ابلاغ اجرائیه مدیر اجرا نام داورز را در برگه اجرائیه قید نموده و عملیات اجرایی را به او محول میکند.

نماینده دادسرا که به تعیین دادستان یا جانشین او در مزایده حضور می یابد لازم نیست که دارای پایه قضایی باشد. نماینده دادسرا در ترتیب مزایده و مطابقت مفاد مزایده با قانون دخالتی نداشته و تنها بر عملیات مزایده نظارت دارد. و چنانچه نسبت به مزایده نظری داشته باشد باید آن را به دادورز منتقل نماید و یا در پایان مزایده و در زمان امضای صورت مجلس تنظیمی توسط دادورز مراتب را قید و امضاء نماید.

به این مقاله چه امتیازی می دهید؟
(رای: 1 امتیاز: 5)

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

این فیلد را پر کنید
این فیلد را پر کنید
لطفاً یک نشانی ایمیل معتبر بنویسید.
برای ادامه، شما باید با قوانین موافقت کنید

فهرست