حقوق مخترع با دارا بودن گواهی ثبت اختراع 

مخترع با دارا بودن گواهی ثبت اختراع ،دارای حقوقی انحصاری می گردد که قانونگذار در قانون ثبت اختراعات ،طرح و علامت تجاری برای وی در نظر گرفته است .مخترع با ثبت گواهی حق اختراع از حمایت های قانونی نسبت به اختراع خویش منتفع می گردد.

گواهی حق اختراع چگونه حقی است؟

حق اختراع و کلیه حقوقی که در نتیجه ثبت اختراع برای صاحب ورقه اختراع یا صاحب امتیاز ثبت شده ی اختراع ، ایجاد می شود همواره در طی سال ها به لحاظ اهمیت موضوع برای کمک به پیشرفت و توسعه ملی ، جهت حمایت از اشخاص حقیقی و حقوقی که با صرف هزینه ی تحقیق و نیروی انسانی ، اقدام به تحقیقات پژوهشی و اختراعی نموده اند ، مورد توجه دولت ها و قوانین داخلی و بین المللی بوده است .

بدین منظور قانون گذار برای صاحب حق اختراع حقوقی را منحصرأ برای خود او در نظر گرفته اند . در این رابطه می بایست گفت این حقوق انحصاری علاوه بر این که محدودیت زمانی دارد ، چنانچه شخص ثالثی بخواهد اقدام به هرگونه بهره برداری از اختراع ثبت شده بنماید ، لازم است از شخص مخترع یا شخصی که امتیاز ثبت شده را دریافت کرده ، اجازه ی کتبی و قانونی جهت استیفاء اخذ نماید . در صورتی که این عمل بدون موافقت صاحب حق اختراع صورت گیرد ، شخص دچار تخلف و نقض حقوق صاحب حق اختراع شده است. البته ذکر این این نکته ضروری می باشد که گاهی اوقات دولت ها مواردی را پیش بینی نموده اند که بتوان بدون اجازه مالک اختراع جهت منافع عمومی و ملی از اختراعات ثبت شده استفاده نمود.

حقوق مخترع با داشتن گواهی ثبت اختراع
مخترع که با تکیه به قدرت ذهن خود، دست به ابداعی می زند، برای ابداع خود هزینه هایی را اعم از مادی و معنوی صرف می کند. مسلما مخترع، زمانی را صرف تحقیق و بررسی می نماید و هزینه های جانبی برای خرید محصولات مصرف می نماید. فلذا لازم است ،بعد از اینکه اختراع به منصه ظهور رسید ،مخترع برای ثبت آن اقدام  نماید.

ثبت اختراع در حقیقت به منظور دریافت گواهینامه ثبت انجام می شود اعطای این گواهینامه به مخترع او را تحت حمایت قانون قرار می دهد و قانون به افرادی که چنین گواهینامه هایی را در دست دارند تسهیلاتی را اعطا می کند.

تسهیلات اعطایی که به دارنده گواهینامه ثبت اختراع داده میشود، می تواند وام یا هر امکان دیگری باشد و این امر در مقابل صرف هزینه هایی که یک مخترع تا ظهور خلق خود نموده است، امری کاملا طبیعی است و می توان گفت حق مخترع است که از مزایای ایده و فکر خود بهره مند گردد.

حقوق مخترع شامل چه مواردی میگردد؟

حقوق مخترع به دو دسته حقوق مادی و معنوی تقسیم می گردد که هر کدام مزایای خاص خود را برای مخترع دارند.

بیشتر بخوانید :  دعوای ابطال اظهارنامه و گواهی نامه ثبت اختراع

حقوق معنوی: به حقوق غیرمالی اطلاق می شود . قانون گذار در مورد حقوق معنوی مخترع در بند (و) ماده ۵ قانون ثبت اختراعات و طرح های صنعتی و علائم تجاری اینگونه بیان می کند که:

نام مخترع باید در گواهینامه ثبت اختراع ذکر شود .مگر اینکه خودش شخصا از اداره ثبت تقاضا کند که نام او آورده نشود. فلذا حق قانونی مخترع است که ابداع او با نام خودش شناخته شود.

حقوق مادی: حقوق مالی جهت جبران هزینه های متقبل شده مخترع را حقوق مادی مینامند.البته مصادیق خاص خود را نیز دارا میباشد، از جمله:

  • حق تولید و تکثیر اختراع
  • حق فروش و یا اقدام به عرضه جهت فروش
  • حق ذخیره و نگهداری
  • حق واردات
  • حق صادرات

و البته مصادیق دیگری را نیز شامل میگردد که در حوصله این بحث نمیگنجد.در ادامه هر کدام از حقوق فوق الذکر مورد بررسی قرار گرفته است.

حق تولید و تکثیر

حق تولید و تکثیر طبیعی ترین حقی است که به مخترع تعلق دارد. چرا که اوست که ابداع کننده است، پس هیچ فرد دیگری مجاز نیست بدون اجازه وی از کالای او تولید و تکثیر به عمل بیاورد و سود نصیب خود کند.
این حق از جمله حقوقی است که، در قانون ثبت اختراعات ، طرح های صنعتی و علائم تجاری ، به صورت انحصاری برای صاحب حق اختراع در نظر گرفته شده است. چنانچه شخصی بدون کسب رضایت و موافقت و انعقاد قراردادی ، مبادرت به عمل تولید و یا عمل تکثیر محصول تولیدی بر طبق اختراع صاحب حق اختراع نماید ، دچار تخلف و نقض حقوق مخترع شده که قابل دفاع و پیگیری از مراجع صالح می باشد .

حق فروش و یا اقدام به عرضه جهت فروش

حق فروش و حق عرضه برای فروش، از جمله حقوقی می باشد که منحصراً برای خود صاحب حق اختراع با توجه به مواردی که در قانون ثبت اختراعات ، طرح های صنعتی و علائم تجاری ، در نظر گرفته شده است،ایجاد میگردد.هر اختراعی مسلما سود دهی خواهد داشت و مخترع نیز معمولا با هدف سود دهی ،اختراعی را به ثمر رسانده است. لازم به ذکر است که در هر حال ،این سود باید عاید کسی شود که برای اختراع زحمت کشیده است و متقبل هزینه مادی و معنوی شده است .فلذا اگر فردی یا افرادی بخواهند از این مورد  سوء استفاده نمایند مخترع می تواند آن ها را مورد تعقیب قرار دهد و حق خود را اعاده کند.

چنانچه شخصی بدون رضایت و موافقت و انعقاد قرارداد ،مبادرت به فروش و یا اقدام به عرضه برای فروش کالا و یا محصول اختراعی نماید دچار تخلف و نقض حقوق مورد حمایت صاحب حق اختراع شده است .و برای مالک یا صاحب حق اختراع این امکان وجود دارد که از حقوق ضایع شده ی خود دفاع و پیگیری از مراجع صالح قضایی نماید .

حق ذخیره و نگهداری

حق ذخیره و نگه داری محصول اختراعی،در قانون ثبت اختراعات و طرح های صنعتی و علائم تجاری منحصراً از حقوقی است که قانونگذار برای خود صاحب حق اختراع در نظر گرفته است .چراکه هیچ فردی حق ندارد از کالای ابداعی فرد دیگری برای سوددهی ذخیره کند و در نهایت برای عرضه یا فروش مورد استفاده قرار دهد. این مورد هم باید با اجازه شخص مالک اختراع باشد.
در این میان چنانچه شخصی بدون رضایت و اطلاع قبلی و یا انعقاد قرارداد اقدام به ذخیره و یا نگهداری کالا یا محصول یا محصولی که با توجه به فرآیند اختراع تولید شده است نماید ،دچار تخلف و نقض حقوقی شده که بر طبق قانون به صورت انحصاری برای مالک و یا صاحب حق اختراع در نظر گرفته شده است و این موضوع همچنین قابل پیگیری از مراجع صالح قضایی می باشد.

بیشتر بخوانید :  زوال حق اختراع

حق واردات

حق واردات ،یکی دیگر از حقوقی می باشد که از جانب قانون به صورت انحصاری برای صاحب حق اختراع در جهت حمایت از حقوق مخترع در نظر گرفته شده است. در واقع ،واردات یکی از مهم ترین حقوقی است که قانون گذار به مخترع و دارنده ورقه اختراع اعطا کرده است .زمانی که کالایی در کشوری به نام مخترع ثبت می شود ، بدیهی است که حق واردات همان کالا، با دارنده ورقه اختراع است.چرا که غیر از این باشد، افراد سودجو همیشه در صحنه می توانند در خارج از کشور کالای مورد نظر را تولید و وارد کشوری نمایند که کالا در آن به نام مخترع ثبت شده است .و بدیهی است که حقوق مخترع مورد اجحاف قرار می گیرد فلذا قانون گذار در ماده 15قانون ثبت اختراعات،طرح های صنعتی و علائم تجاری ، واردات را ممنوع و منوط به اجازه مالک اختراع کرده است.

حق واردات برای خود صاحب حق اختراع در نظر گرفته شده و چنانچه شخصی بدون کسب رضایت و یا بدون انعقاد قراردادی مبادرت به این امر نماید ، به لحاظ قانونی دچار تخلف و نقض حقوقی شده است. فلذا این موضوع توسط دارنده گواهی حق اختراع، قابل پیگیری از مراجع صالح قضایی می باشد .

حق صادرات

حق صادرات ، مطابق با آنچه که در قوانین و مقررات داخلی و بین المللی در نظر گرفته شده ، جزئی از حقوق انحصاری صاحب حق اختراع میباشد. البته اینکه حق فقط برای صاحب حق اختراع به صورت انحصاری در نظر گرفته شده به معنای این نمی باشد که صاحب حق اختراع معاف از رعایت قوانین و مقررات و رویه های مربوط به صادرات می باشد.

لازم به ذکر است …

مخترع نیز همانند سایرین ملزم به رعایت قوانین و مقررات برای صادرات کالای اختراعی می باشد.

حق انحصاری صادرات که از جانب قانون برای حمایت از صاحب حق اختراع به تصویب رسیده ،فقط اختصاص به زمان قبل از توزیع و عرضه عمومی دارد .و بعد از آن چنانچه شخصی مبادرت به امر صادرات نماید ، دچار تخلف نگردیده است. اما چنانچه امر صادرات کالای اختراعی توسط شخص ثالث همانگونه که بیان شد قبل از توزیع و عرضه عمومی باشد و بدون کسب اجازه و موافقت از جانب صاحب حق اختراع و یا عدم انعقاد قرارداد بین آن ها ، صورت بپذیرد ، شخص مذکور دچار تخلف و نقض حقوق صاحب حق اختراع گردیده که این امر قابل پیگیری در مراجع صالح قضایی می باشد.

حقوق انحصاری که قوانین داخلی و بین المللی برای صاحب حق اختراع در نظر گرفته است ، حیطه وسیع تری نسبت به آنچه در مطالب فوق بیان شده است را دارا میباشد.

بیشتر بخوانید :  واگذاری و انتقال حق اختراع

حق صادرات کالای ابداعی که در قوانین اکثر کشورها لحاظ شده است با وجود ،آوردن مصادیقی چون عرضه و فروش ، لازم به ذکر جداگانه نبوده است ،اما در ماده ۱۵ قانون مذکور این مورد به صراحت بیان شده است اما آنچه اهمیت دارد این است که استفاده از این حق هم باید با اجازه شخص مالک صورت بگیرد .

اگر چه شاید این واژه به نظر تکرار موارد قبل باشد اما توضیح آن متفاوت است. استفاده از کالای اختراعی می تواند در دو فرض باشد، فرضی که اختراع در خصوص فرآورده است و مورد استفاده دیگری به جز مالک قرار می گیرد و فرضی که استفاده از کالایی که مستقیما از اختراع فرآیندی به دست می آید.این دو فرض از حقوق مالک اختراع می باشند که بدون کسب اجازه از وی نمی توان مبادرت به استفاده در هر دو فرض کرد .این مورد در ماده ۱۵ قانون فوق الذکر هم عنوان شده است.

لازم به ذکر است با توجه به اهمیت ویژه ای که بحث حقوق اختراعات و حقوق و تکالیفی که بر ذمه شخص مخترع و پدید آورنده در دنیای امروز تجارت و صنایع می باشد. اهمیت اشراف کامل به قوانین و مقررات مربوطه داخلی و بین المللی بسیار حائز اهمیت می باشد،از این رو موسسه حقوقی بین المللی دادپویان حامی جهت رفاه حال هرچه بیشترصاحبین حق اختراع و کلیه کسانی که در این امر ذینفع می باشند اعم از اشخاص حقیقی و حقوقی ، اقدام به ارائه خدماتی همچون مشاوره های تخصصی در زمینه حقوق مالکیت فکری و صنعتی و کلیه مباحث مربوط به آن و نیز ارائه مشاوره های تخصصی در زمینه فعالیت های شرکت های دانش بنیان و قرارداد نویسی در زمینه های( تولید ، فروش ، عرضه برای فروش ، سرمایه گذاری جهت تولید ، تکثیر ، توزیع ، صادرات ، واردات و …) نموده است .
جهت کسب اطلاعات و یا هرگونه سوال در رابطه با مسئله حقوق اختراعات با موسسه تماس حاصل فرمایید .

به این مقاله چه امتیازی می دهید؟
(رای: 1 امتیاز: 5)

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

این فیلد را پر کنید
این فیلد را پر کنید
لطفاً یک نشانی ایمیل معتبر بنویسید.
برای ادامه، شما باید با قوانین موافقت کنید

فهرست