ضمانت نامه های بانکی در قراردادهای پیمانکاری

ضمانت نامه بانکی سندی است که توسط بانک مورد قبول کارفرما ،صادر میشود.و به موجب آن بانک تعهد میکند، درصورتیکه پیمانکار از ایفای تعهدات قراردادی خود تخلف ورزد،با اعلام مراتب توسط کارفرما ومطالبه وجه ضمانت نامه توسط وی،مبلغ درج شده درضمانت نامه را به کارفرما بپردازد.

انواع ضمانت نامه در قرارداد پیمانکاری

ضمانت نامه بانکی از جهت نوع تضمین که به منظور آن صادر میگردد انواع گوناگونی دارد.ولی با توجه به شرایط عمومی پیمان که بر قراردادهای پیمانکاری حاکم است میتوان به۵دسته اصلی و مهم تقسیم نمود.

۱-ضمانت نامه شرکت در مناقصه

در برگزاری مناقصه،به جهت اینکه شرکت کننده درصورت برنده شدن ازتعهد سرباز نزند،باید همراه پیشنهاد خود ضمانت نامه ارائه نماید.این ضمانت نامه معمولا معادل ۵ درصد مبلغ پیشنهادی است.چنانچه برنده مناقصه از انعقاد قرارداد خودداری نماید، وجه ضمانت نامه توسط مناقصه گزار ضبط میشود.درصورت برنده نشدن متقاضی،ضمانت نامه خود به خود منتفی میشود.

۲-ضمانت نامه پیش پرداخت

در قراردادهای پیمانکاری،معمولا پیمانکار جهت تسهیل شروع کار وتجهیز کارگاه تقاضای دریافت بخشی ازمبلغ قرارداد را بعنوان پیش پرداخت مینماید.این مبلغ معمولا حداکثر ۲۵ درصد از مبلغ کل قرارداد است.کارفرما ازجهت اطمینان از انجام کارتوسط پیمانکار،مبلغ پیش پرداخت را درقبال ارائه ضمانت نامه معادل وجه آن پرداخت مینماید.چنانچه پیمانکار از انجام تعهدات قراردادی خود امتناع ورزد،وجه پرداختی از ضمانت نامه ارائه شده برداشت میشود.

۳- ضمانت نامه انجام تعهدات

تعهد اصلی پیمانکار انجام کار بر موضوع پیمان است.درصورتیکه پیمانکار ازتعهدات اصلی یا فرعی خود تخلف نماید،به تناسب هریک از آنها با ضمانت اجرای تمهید شده مواجه میشود.

بیشتر بخوانید :  بیمه تامین اجتماعی قراردادهای پیمانکاری

گاهی این ضمانت اجراها برای ایجاد تعادل در قرارداد کافی نیست.و باید پشتوانه مالی نیز برای یکی ازطرفین ایجاد التزام کند.

اخذ ضمانت نامه بانکی در قرارداد پیمانکاری به همین منظور است.که در صورت ایفا نکردن پیمانکار به تعهدات خود،کارفرما بتواند مطالبات احتمالی خود را از وی وصول کند.

۴-ضمانت نامه حسن انجام کار

بین انجام کار وحسن انجام کار باید تمایز قائل شد.طبق شرایط عمومی پیمان،پیمانکار مسئولیت کامل حسن اجرای کارهای موضوع پیمان را به عهده دارد.ضمانت نامه حسن انجام کار تضمین  و وثیقه ای است که موجب اجرای صحیح قرارداد وتعهدات تضمین میگردد.

۵-ضمانت نامه استرداد کسور وجه الضمان

در قراردادهای پیمانکاری کارفرما با استناد به قرارداد و صورت وضعیت های ارائه شده توسط پیمانکار مبالغی به وی میپردازد.ولی در هرمرحله از پرداخت درصد مشخصی از آن را به منظور اطمینان از حسن انجام کار کسر ونگهداری میکند.و پس از تحویل قطعی درصورت عدم وجود نواقص مبالغ یاد شده را به پیمانکار مسترد می نماید.پیمانکار پس از تحویل یا در هر مرحله میتواند نسبت به دریافت وجه کسور یاد شده اقدام کند.و آن درصورتی است که معادل مبلغ آنها ضمانت نامه به کارفرما تسلیم نماید.

مطالبه وجه ضمانت نامه از طرف کارفرما موکول به وجود نواقصی در کار و تخلف پیمانکار است.

دعوای کاهش ضمانت نامه انجام تعهدات

در برخی مواقع پیش می آید که مبلغ پیمان کاهش می یابد.مانند زمانیکه کارفرما نمیتواند قسمتهایی از کارگاه را تحویل دهد.لذا بخشهایی از کارگاه از تعهدات پیمانکار حذف میشود.در این حالت مبلغ پیمان کاهش می یابد.پس ضمانت نامه هایی که پیمانکار براساس مبلغ اولیه به کارفرما تسلیم نموده باید کاهش یابد.

ماده ۲۸شرایط عمومی پیمان نیز به این مورد به صراحت اشاره نموده است.چنانچه کارفرما با این کاهش موافقت ننماید پیمانکار میتواند از طریق مراجع قضایی اقدام نماید.در اینگونه مواقع دعوای کاهش ضمانت نامه انجام تعهدات مطرح میگردد.

دعوای آزادسازی ضمانت نامه انجام تعهدات

اصولا تضمین های پیمانکار باید آزاد شود.مگر در موارد استثنایی که ممکن است از طرف کارفرما وجوه آنها ضبط و به خزانه دولت واریز گردد.

تضمین انجام تعهدات پس از تصویب صورت مجلس تحویل موقت، آزاد می شود.منظور از تصویب صورت مجلس تحویل موقت،عدم مشاهده عیب و نقص در کارها است.چنانچه درصورت تصویب صورت مجلس تحویل موقت،کارفرما از آزاد کردن ضمانت نامه انجام تعهدات امتناع نماید،میتوان طرح دعوا نمود.

بیشتر بخوانید :  تعریف پیمانکار - پیمانکار کیست ؟

دعوای مطروحه تحت عنوان الزام کارفرما به آزاد سازی ضمانت نامه انجام تعهدات می باشد.

در برخی مواقع ممکن است کارفرما قرارداد پیمانکاری را فسخ نماید.و در راستای فسخ پیمان نسبت به ضبط ضمانت نامه اقدام نماید.چنانچه پیمانکار نسبت به فسخ پیمان اعتراض داشته باشد میتواند همزمان با اعتراض،آزاد سازی ضمانت نامه را نیز بخواهد.

دعوا آزاد سازی ضمانت نامه حسن انجام کار

آزاد کردن تضمین حسن انجام کار بدین نحو می باشد.نصف مبلغ ضمانت نامه پس از تصویب صورت وضعیت قطعی و نصف دیگر پس از تحویل قطعی مسترد میگردد.

بنابراین…..

آزاد کردن ضمانت نامه حسن انجام کار یکجا و دفعتا صورت نمی گیرد.دعوای مذکور زمانی مطرح میشود که کارفرما علیرغم تصویب صورت وضعیت قطعی وتحویل قطعی،از استرداد آن خودداری مینماید.

دربرخی مواقع هم،کارفرما خود را محق به فسخ قرارداد میداند.و ادعا مینماید که پیمانکار موضوع پیمان را به نحوصحیح انجام نداده است.پیمانکار میتواند به فسخ پیمان از سوی کارفرما اعتراض نماید.

همچنین میتواند همزمان با طرح دعوای اعتراض به فسخ پیمان آزادسازی ضمانت نامه حسن انجام کار را نیز بخواهد.

تقاضای صدور دستور موقت منع پرداخت ضمانت نامه بانکی

ممانعت از وصول ضمانت نامه بانکی از طریق دادگاه امکان پذیر است.هنگامیکه کارفرما به ناحق قصد وصول وجه ضمانت نامه بانکی پیمانکار را دارد، به ویژه از زمان فسخ پیمان، پیمانکار حق دارد ضمن تقاضای دستور موقت از دادگاه ،موقتا از ضبط ضمانت نامه بانکی به وسیله کارفرما جلوگیری کند.دادگاه پس از احراز  این امر،ضمن موافقت با درخواست پیمانکار،تا رسیدگی به دعوای اصلی وصدور حکم به بانک ضامن دستور مینماید،ازپرداخت وجه به کارفرما خودداری نماید.

دراینصورت بانک مزبور به استناد دستور موقت دادگاه،از پرداخت وجه ضمانت نامه بانکی به کارفرما استنکاف میکند.

نحوه درخواست دستور موقت از دادگاه

دستور موقت اقدامی است که به تبع اصل دعوا درخواست میشود.درخواست دستور موقت ممکن است پیش از مطرح شدن اصل دعوا،ضمن اقامه دعوا یا پس از آن صورت گیرد.

به موجب ماده ۳۱۹ قانون آئین دادرسی مدنی دادگاه مکلف است برای جبران خسارت احتمالی از خواهان تامین مناسبی بگیرد.منظور از تامین، مالی است که دادگاه از پیمانکار در اختیار میگیرد.که درصورت اثبات ادعای واهی وی علیه خوانده، خوانده بتواند از آن طریق خسارت خود را جبران کند.

بیشتر بخوانید :  انواع بیمه در قراردادهای پیمانکاری

معمولا طبق رویه حاکم بر دادگاهها میزان تامین بین ده تا بیست درصد مبلغ ضمانت نامه بانکی است.اما کمتر و بیشتر از میزان فوق هم بعضا مشاهده شده است.مالی که پیمانکار جهت خسارت احتمالی باید تودیع کند میتواند وجه نقد،وثیقه ملکی وحتی ضمانت نامه بانکی باشد.

دستور موقت با صدور رای بدوی،حتی اگر علیه پیمانکار باشد منتفی نمیشود،بلکه صدور رای نهایی پابرجا میماند.اجرای دستور موقت مستلزم تائید رئیس حوزه قضایی است.

لغو قرار دستور موقت منع پرداخت ضمانت نامه بانکی

قرار دستور موقت مستقلا قابل اعتراض و تجدیدنظر نیست.در ماده ۳۲۱ قانون آئین دادرسی مدنی طرف دعوا میتواند تامین بدهد که متناسب با موضوع دستور موقت باشد.دادگاه درصورت مصلحت از دستور موقت رفع اثر خواهد نمود.تامینی که از کارفرما گرفته میشود باید متناسب با موضوع دستور موقت باشد.اما نوع آن مقید نشده و بنابر صلاحدید دادگاه است.

دستور موقت یکی از موضوعات حائز اهمیت و پرکاربرد در آیین دادرسی مدنی میباشد که چنانچه تمایل به کسب اطلاعات کامل تری در این زمینه دارید به مقاله دستور موقت مراجعه نمایید.

دعوای الزام کارفرما به استرداد وجه ضمانت نامه بانکی ضبط شده

طبق ماده۳۴و۳۵شرایط عمومی پیمان کارفرما ضمانت نامه هایی جهت انجام تعهدات وحسن اجرای کار از پیمانکار اخذ مینماید.حسن نیت طرفین ایجاب میکند پیمانکار به کلیه تعهدات خود ناشی از پیمان وفا کند.وکارفرما نیز علاوه برپرداخت مطالبات پیمانکار درموعد مقرر،تضمینهای او را پس از پایان کار وبه هنگام تسویه حساب آزاد نماید.

اما گاهی ممکن است در اثر نقض تعهدات قراردادی از جانب پیمانکار یا سوءتفاهم هریک ازطرفین پیمان،اختلافی بین آنان بروز نماید.وکارفرما مبادرت به ضبط و وصول تضمینهای پیمانکار بنماید.اینجاست که چالش اصلی بین دو طرف پیمان به وجود می آید و کار به اختلاف وسپس حل اختلاف میکشد.

چنانچه پیمانکار نسبت به ضبط ضمانت نامه بانکی اعتراض داشته باشد وکارفرما را محق نداند،میتواند ازطریق مراجع قضایی اقدام نماید.دعوای پیمانکار تحت عنوان دعوای الزام کارفرما به استرداد وجه ضمانت نامه بانکی ضبط شده میباشد.

 

به این مقاله چه امتیازی می دهید؟
(رای: امتیاز: )

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

این فیلد را پر کنید
این فیلد را پر کنید
لطفاً یک نشانی ایمیل معتبر بنویسید.
برای ادامه، شما باید با قوانین موافقت کنید

فهرست