بررسی حقوق انحصاری بهره برداری از حق اختراع 

حق اختراع و کلیه حقوقی که در نتیجه ثبت اختراع برای صاحب ورقه اختراع یا صاحب امتیاز ثبت شده ی اختراع ، ایجاد می شود همواره در طی سال ها به لحاظ اهمیت موضوع برای کمک به پیشرفت و توسعه ملی ، جهت حمایت از اشخاص حقیقی و حقوقی که با صرف هزینه تحقیق و نیروی انسانی ، اقدام به تحقیقات پژوهشی و اختراعی نموده اند ، مورد توجه دولت ها و قوانین داخلی و بین المللی بوده است .

بدین منظور قانون گذار محترم برای صاحب حق اختراع حقوقی را منحصرأ برای خود او در نظر گرفته اند . در این رابطه می بایستی گفت این حقوق انحصاری علاوه بر این که محدودیت زمانی دارد ، چنانچه شخص ثالثی بخواهد اقدام به هرگونه بهره برداری از اختراع ثبت شده بنماید ، می بایستی از شخص مخترع یا شخصی که امتیاز ثبت شده را دریافت کرده ، اجازه ای کتبی و قانونی جهت استیفاء بگیرد . در صورتی که این عمل بدون موافقت صاحب حق اختراع صورت بگیرد ، شخص دچار تخلف و نقض حقوق صاحب حق اختراع شده است. البته ذکر این این نکته ضروری می باشد که گاهی اوقات دولت ها مواردی را پیش بینی نموده اند که بتوان بدون اجازه مالک اختراع جهت منافع عمومی و ملی از اختراعات ثبت شده استفاده نمود.

بررسی حقوق انحصاری بهره برداری از حق اختراع

در ادامه به بررسی حقوقی می پردازیم که قوانین آن ها را انحصارأ برای صاحبین اختراع در نظر گرفته اند :

1- حق تولید و تکثیر

اصطلاح حق تولید و تکثیر محصول و یا کالایی که با توجه به اختراع شخص مخترع تولید شده است از جمله حقوقی است که به تأکید حقی در قانون ثبت اختراعات ، طرح های صنعتی و علائم تجاری ، به صورت انحصاری برای صاحب حق اختراع در نظر گرفته شده است . چنانچه شخصی بدون کسب رضایت و موافقت و انعقاد قراردادی ، مبادرت به عمل تولید و یا عمل تکثیر محصول تولیدی بر طبق اختراع صاحب حق اختراع نماید ، دچار تخلف و نقض حقوق مخترع شده که قابل دفاع و پیگیری از مراجع صالح می باشد .

2- حق فروش و یا اقدام به عرضه جهت فروش

اصطلاح حق فروش و حق عرضه برای فروش از جمله حقوقی می باشد که منحصراً برای خود صاحب حق اختراع با توجه به مواردی که در قانون ثبت اختراعات ، طرح های صنعتی و علائم تجاری ، در نظر گرفته شده است.  چنانچه شخصی بدون رضایت و موافقت و انعقاد قرارداد مبادرت به فروش و یا اقدام به عرضه برای فروش کالا و یا محصول اختراعی نماید دچار تخلف و نقض حقوق مورد حمایت صاحب حق اختراع شده .و برای مالک یا صاحب حق اختراع این امکان وجود دارد که از حقوق ضایع شده ی خود دفاع و پیگیری از مراجع صالح قضایی نماید .

3- حق ذخیره و نگهداری

موضوع دیگری که به صراحت در قانون ثبت اختراعات و طرح های صنعتی و علائم تجاری به آن توجه شده عمل ذخیره و نگه داری کالا  و یا محصول و کالایی که با توجه به فرآیند اختراع بوجود آمده ، می باشد. که منحصراً از حقوقی می باشد که قانونگذار برای خود صاحب حق اختراع در نظر گرفته است . در این میان چنانچه شخصی بدون رضایت و اطلاع قبلی و یا انعقاد قرارداد اقدام به ذخیره و یا نگهداری کالا یا محصول یا محصولی که با توجه به فرآیند اختراع تولید شده نماید ، دچار تخلف و نقض حقوقی شده که بر طبق قانون به صورت انحصاری برای مالک و یا صاحب حق اختراع در نظر گرفته شده .و نیز هم چنین این موضوع  قابل پیگیری از مراجع صالح قضایی می باشد .

4- حق واردات

اصطلاح حق واردات ، نیز یکی دیگر از حقوقی می باشد که از جانب قانون به صورت انحصاری برای صاحب حق اختراع در جهت حمایت و هم چنین جلوگیری از عمل واردات سودجویانی که امکان دارد تصمیم بر واردات کالای اختراعی و در خارج از کشور شروع به تولید و تکثیر آن بدون مجوز های رسمی و قانونی از جانب مالک و با صاحب کالای اختراعی نمایند ، در نظر گرفته شده است . مطابق با آن حق واردات انحصاراً برای خود صاحب حق اختراع در نظر گرفته شده و چنانچه شخصی بدون کسب رضایت و یا بدون انعقاد قراردادی مبادرت به این امر نماید ، به لحاظ قانونی دچار تخلف و نقض حقوقی شده است. که قانونگذار برای صاحب حق اختراع در نظر گرفته است فلذا این موضوع قابل پیگیری از مراجع صالح قضایی می باشد .

5- حق صادرات

اصطلاح حق صادرات ، مطابق با آنچه که در قوانین و مقررات داخلی و بین المللی در نظر گرفته شده ، جزئی از حقوق انحصاری صاحب حق اختراع برشمرده است . البته ذکر این نکته که این حق فقط برای صاحب حق اختراع به صورت انحصاری در نظر گرفته شده مبنی بر آن نمی باشد که صاحب حق اختراع معاف از رعایت قوانین و مقررات و رویه های مربوط به صادرات می باشد ، و او نیز همانند سایرین ملزم به رعایت قوانین برای صادرات کالای اختراعی می باشد. و نیز همچنین حق انحصاری صادرات که از جانب قانون برای حمایت از صاحب حق اختراع به تصویب رسیده فقط اختصاص به زمان قبل از توزیع و عرضه عمومی ، دارد .و بعد از آن چنانچه شخصی مبادرت به امر صادرات نماید ، دچار تخلف نگردیده . اما اگر امر صادرات کالای اختراعی توسط شخص ثالث همانگونه که بیان شد قبل از توزیع و عرضه  عمومی باشد و بدون کسب اجازه و موافقت از جانب صاحب حق اختراع و یا عدم انعقاد قرارداد بین آن ها ، صورت بپذیرد ، شخص مذکور دچار تخلف و نقض حقوق صاحب حق اختراع گردیده که این امر قابل دفاع و پیگیری از مراجع صالح قضایی می باشد .

– اموری که قوانین داخلی و بین المللی ذیل حقوق انحصاری برای صاحب حق اختراع در نظر گرفته است ، حیطه وسیع تری نسبت آنچه در مطالب فوق بیان شد دارد . در مطالب فوق سعی شده است که مواردی برشمرده شود که عمومیت و اهمیت بیشتری دارد تا  شمه ای کلی به شما مخاطبین محترم بدهد .

لازم به ذکر است با توجه به اهمیت ویژه ای که بحث حقوق اختراعات و حقوق و تکالیفی که بر ذمه شخص مخترع و پدید آورنده در دنیای امروز امور تجاری و صنایع می باشد . و نیز هم چنین اهمیت اشراف کامل به قوانین و مقررات مربوطه داخلی و بین المللی ، موسسه حقوقی بین المللی دادپویان حامی جهت رفاه حال هرچه بیشتر شما صاحبین حق اختراع و کلیه کسانی که در این امر ذینفع می باشند اعم از اشخاص حقیقی و حقوقی ، اقدام به ارائه خدماتی همچون مشاوره های تخصصی در زمینه حقوق مالکیت صنعتی بخصوص بحث حقوق اختراعات و کلیه مباحث مربوط به آن و نیز هم چنین ارائه مشاوره های تخصصی در زمینه فعالیت های شرکت های دانش بنیان و قرارداد نویسی در زمینه های ( تولید ، فروش ، عرضه برای فروش ، سرمایه گذاری جهت تولید ، تکثیر ، توزیع ، صادرات ، واردات و …) برای شما مخترعین محترم و اشخاص ذینفع و نیز در صورت بروز اختلاف قبول وکالت و پیگیری از مراجع صالح قضایی ، توسط مشاوره ها و وکلایی که حیطه کاری آن ها حقوق اختراعات و مالکبت صنعتی به صورت تخصصی می باشد ، نموده است .

جهت کسب اطلاعات و یا هرگونه سوال در رابطه با مسئله حقوق اختراعات با موسسه تماس حاصل فرمایید .

انتقال مالکیت حق اختراع

یکی دیگر از حقوقی که مطابق قوانین داخلی و بین المللی جهت حمایت از مالک حق اختراع در نظر گرفته شده ، امکان انتقال مالکیت حق اختراع می باشد . که مطابق با آن منافعی در اختیار صاحب حق اختراع قرار می گیرد که به موجب آن مالک حق اختراع می تواند کلیه حقوقی که به واسطه ثبت حق اختراع خود ، کسب نموده را به طرق مختلفی که در ادامه شرح می دهیم ، انتقال دهد .

دارنده ی حق اختراع می تواند مالکیت موضوع اختراع خود را کلاً یا جزئاً به هر طریقی که بخواهد به دیگری منتقل کند. ولی می بایستی توجه داشت که تمام معاملات انتقال راجع به حق مالکیت اختراع می بایستی به صورت رسمی و قانونی صورت بپذیرد و در دفتر ثبت اختراعات نیز ثبت شود. در غیر اینصورت هیچ گونه حقی برای شخص ثالث ایجاد نشده است . هم چنین چنانچه انتقال در خارج از ایران صورت بپذیرد می بایستی در اداره ثبت اسناد تهران ثبت گردد .

مالک حق اختراع می تواند طی قراردادی که با شخص ثالثی منعقدمی کند ، که می بایستی به ثبت رسمی برسد حق مالکیت اختراع خود را و یا حق بهره برداری را به شخص دیگری انتقال دهد. که در این صورت حق مالکیت اختراع ثبت شده به طور دائمی به دیگری واگذار نمی گردد بلکه فقط اجازه استیفاء از بهره برداری اختراع ثبت شده کلاً یا جزئاً به دیگری منتقل می شود. و نیز هر گونه معامله راجع به انتقال مالکیت حق اختراع می بایستی به موجب سند رسمی باشد .

هم چنین علاوه بر طرقی که در بالا در رابطه با انتقال حق مالکیت اختراع بیان شد میبایستی به انتقال قهری اختراع نیز اشاره کرد . که به موجب آن مالکیت حق اختراع و نیز کلیه حقوقی که به موجب آن متوجه صاحب حق اختراع می گردد پس از فوت صاحب حق اختراع به وراث او منتقل می شود . در رابطه با قهری بودن انتقال حق مالکیت اختراع باید بیان داشت که انتقال گاهی ممکن است با حکم قضایی صورت بپذیرد.

باتوجه به اهمیت قراردادهایی که بر مبنای آن اجازه بهره برداری اعم از بهره برداری تجاری ، فروش حق اختراع ثبت شده به شخص ثالث داده می شود، و یا قراردادهای سرمایه گذاری مشترک یا سایر توافقات که می توان در بحث حقوق اختراعات نمود ، و بر اساس اینکه تنظیم و تدوین این گونه قراردادها نیازمند آگاهی و اشراف کامل به قوانین و مقررات مربوطه و مذاکرات تخصصی و تنظیم قرارداد به صورت تخصصی می باشد ، موسسه حقوقی بین المللی دادپویان حامی جهت بهره مندی شما صاحبین ورقه اختراع اعم از اشخاص حقیقی یا حقوقی و کلیه کسانی که در بحث فوق ذینفع می باشند ، اقدام به ارائه خدمات همچون مشاوره های تخصصی ، قرارداد نویسی ، قبول وکالت در صورت اختلاف در کلیه محاکم قضایی ، توسط مشاوره ها و وکلایی که در زمینه ی کاری خود را به صورت تخصصی حقوق اختراعات قرار داده اند ، نموده است .

1- استرداد و اعراض از مالکیت حق اختراع :

هنگامی که صاحب حق اختراع که اختراع خود را سابقاً به ثبت رسانده ، نخواهد یا نتواند هیچ گونه بهره برداری از حقوق خود نماید ، می تواند آن را اعراض کند .اعراض می تواند در رابطه با تمام یا قسمتی از حقوق ناشی از حق اختراع باشد . هم چنین مراتب اعراض می بایستی به صورت کتبی همراه با رضایت کلیه اشخاص ذینفع و با طی تشریفات اداری و قانونی حاصل گردد .

هم چنین ذکر این نکته ضروری می باشد که عمل اعراض فقط می تواند از جانب حق اختراع مطرح گردد که اختراع مزبور به صورت رسمی و قانونی به ثبت رسیده باشد . در صورتی که قبل از به ثبت رسیدن و در مرحله تقدیم اظهارنامه باشد ، متقاضی در صورت تمایل فقط می تواند آن را مسترد کند .

 

2- پرداخت نکردن هزینه سامانه :

کلیه حقوقی که به موجب قانون و با ثبت اختراع برای صاحب حق اختراع ایجاد می گردد در صورت عدم اقدام به تمدید سالانه و پرداخت نکردن هزینه سالانه ، ورقه اختراع او از درجه اعتبار ساقط می گردد .و در واقع حق انحصاری او که مبنی بر ثبت اختراع است زایل می گردد .

3– انقضاء مدت اعتبار ورقه اختراع :

کلیه حقوقی که به موجب ثبت اختراع شامل حال صاحب حق اختراع می گردد محدود به زمانی می باشد که در قوانین داخلی هر کشوری این مدت زمان متفاوت است . این زمان در قوانین داخلی ایران 20 سال در نظر گرفته شده است و ابتدای آن نیز از تاریخ تسلیم اظهارنامه اختراع است .

بدین منظور چنانچه مدت زمان مذکور به اتمام برسد و هیچگونه اقدامی در جهت تمدید آن به عمل نیاید به معنای زوال و پایان مهلت اعتبار ورقه اختراع خواهد بود .

4- ابطال حق مالکیت اختراع :

همانگونه که بیان شد شرایطی در قانون برای اصولی بودن و در تعارض نبودن با حقوق سایر اشخاص برای اختراعات در نظر گرفته شده است .که در صورتی که اختراع مذکور با توجه به شرایط مندرج در قانون نبوده باشد ، قوانین این حق را برای کلیه اشخاص ذینفع در نظر گرفته تا اعتراض خود را تحت درخواست ابطال حق مالکیت اختراع اظهار کنند با توجه به تمام موارد مذکور اشخاص ذینفع می توانند از دادگاه های صالح درخواست ابطال حق اختراع بنماید .

 

 

 

 

 

 

 

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

این فیلد را پر کنید
این فیلد را پر کنید
لطفاً یک نشانی ایمیل معتبر بنویسید.
برای ادامه، شما باید با قوانین موافقت کنید

فهرست