قراردادها معمولاً به صورت مکتوب منعقد می شوند هر قراردادی نیز شکل خاص خود را دارد هزاران نمونه قرارداد مختلف وجود دارد که ذکر شاکله ی مهم آن ها از اهمیت بسیاری برخوردار است. بنابراین لازم و ضروری است نکات کلیدی قراردادها رعایت گردد؛

1- قراردادها مشمول قانون ایران باید شرایط صحت معامله را طبق ماده 190 قانون مدنی داشته باشد در غیر این صورت کامل نیستند. امکان دارد این قراردادها باطل یا غیرنافذ باشند طرفین باید اهلیت داشته باشند یعنی عاقل و بالغ و رشید باشند و با اختیار، قصد انشاء معامله کنند و حق تصرف در اموال هم از آنان سلب شده باشد.

images (5)

2- باید مواظب شروط قراردادی بود چون برخی از این شروط نه تنها باطل هستند بلکه باعث بطلان قرارداد نیز می شوند بهتر است دقت بسیار بالایی در انعقاد قراردادهای بزرگ معمول گردد تا در آینده، مشکلات کمتری روی دهد.

3- نوع قرارداد نیز در حقوق و تکالیف طرفین، تأثیر بسزایی دارد بنابراین اگر قرارداد جایز بود یا حتی اگر قرارداد لازم بوده ولی حق فسخ گسترده ای در آن باشد همیشه آینده روشنی در اجرای آن وجود ندارد و یا احتیاط باید نسبت به آن برخورد نمود تنظیم درست قراردادها از بسیاری از مشکلات آن جلوگیری خواهد کرد.

4- قراردادهای دولتی(در ایران) ویژگی های خاص خود را دارند که از سایر قراردادها متمایز می شوند پس باید احتیاط بیشتری در این گونه قراردادها معمول داشت. در آن ها شروط تحمیلی مانند (شرایط عمومی پیمان) و غیره گنجانده خواهد شد و در پرداخت هم مشکلات اساسی برای پیمانکاران ایجاد می کنند. اگر مدیران سوء، در روند قراردادهای دولتی قرار گیرند، قراردادهای سود ده را به قراردادهای زیان آور تبدیل می کنند.

5- قراردادهای مهندسی، مرکب از قراردادهای مختلف است که هر کدام، آثار خاص خود را دارند و صرف آشنایی به مسائل حقوقی، برای تهیه و تنظیم آن قراردادها کافی نیست. این قراردادها باید توسط یک یا چند حقوقدان یا وکیل خبره، منعقد و پیگیری شود تا طرفین در آینده با مشکلات کمتری مواجه شوند. حقوقدانان یا وکیل متخصص در این امور که ناظر اجرای قرارداد است باید با دقت، روند اجرایی قرارداد را زیر نظر داشته باشند تا فرصت های قانونی از دست نرود.

6- از همه مهم تر، محاسبه ی ریسک های قراردادی در کنار ریسک های پروژه است که آینده ی طرفین را تحت الشعاع قرار می دهد، ریسک های قراردادی به مراتب بزرگ تر و خطرناک تر از ریسک های فیزیکی است. درطول اجرای قرارداد، ممکن است افرادی صدمه ببینند یا حتی کشته شوند ولی این امور در مقابل ضمان درک آنقدر کوچک است که قابل ذکر هم نمی باشد.

7- از آنجا که ریسک های قراردادی، به مراتب مهم تر از ریسک های فیزیکی هستند که ممکن است در حین کار پیش آید، باید احتیاط های فوق العاده ای در خصوص اجتناب از آن ها معمول داشت. تلاش برای جلوگیری از سقوط کارگران یا مصالح در ذات هر فردی نهفته است و حس صیانت نفس خود و دیگران باعث می شود که تا حدودی از بی احتیاطی، بی مبادلاتی، سهل انگاری، قصور، تعدی، تفریط و بی توجهی خودداری شود.

gharardadha

8- قبل از قراردادهای بین المللی باید ریسک های سیاسی، مالی شاخص های هزینه ای، عوامل فرهنگی، دسترسی آزاد و ارزان به منابع انسانی، سرمایه پذیری کشور میزبان و به ویژه دانش و سوابق تجربی خود شرکت سرمایه گذار، روابط دیپلماتیک و سطح توسعه اقتصادی در کشور میزبان را مدنظر قرار داد. عدم توجه به هر کدام از فاکتورهای فوق، ریسک های غیر فیزیکی قراردادهای سرمایه گذاری را به نحو چشمگیری افزایش می دهد.

9- ریسک های فیزیکی پروژه را باید در عوض و معوض قرارداد، در نظر داشت در غیر این صورت با شروع اجرای قرارداد و بروز ریسک های فیزیکی، پیمانکار و حتی کارفرما را در بحران قرار می دهد.

10- امکان فسخ مصلحتی و عواقب آن، تعیین سود پیمانکاری پروژه، امکان تعدیل قرارداد در موقع تغییر اوضاع و احوال و نحوه ی بازگرداندن سرمایه و ارز پس از انجام پروژه را باید قبل از تصمیم گیری در مورد ورود به بازارهای بین المللی و بازار هدف و انتخاب پروژه به دقت مورد توجه قرار داد.

فهرست